Дървен материал от www.emsien3.com

The best bookmaker bet365

The best bookmaker bet365

Menu

Χρήσιμες πληροφορίες για την ξηροστομία στον καρκίνο

Χρήσιμες πληροφορίες για την ξηροστομία στον καρκίνο

Η ξηροστομία είναι συχνή μετά από χημειοθεραπείες ή ακτινοθεραπείες στον καρκίνο της κεφαλής και τραχήλου

Η ξηροστομία είναι ένα πολύ συχνό σύμπτωμα. Η επίπτωση είναι περίπου 20% στον γενικό πληθυσμό, με αυξημένη επικράτηση σε γυναίκες (έως 30%) και σε ηλικιωμένους (έως 50%).

Οι χημειοθεραπείες και ακτινοθεραπείες μπορεί να μειώσουν την έκκριση σάλιου κι έτσι μπορεί να δυσχεράνουν την μάσηση και την κατάποση.

Πρέπει να πίνετε τουλάχιστον οκτώ ποτήρια υγρών κάθε ημέρα.

Να πίνετε παχύρευστα υγρά, όπως φρέσκους βιολογικούς χυμούς φρούτων και λαχανικών, σε θερμοκρασία δωματίου ή κρύα.

Πρέπει να αποφεύγονται τα αλμυρά φαγητά.

Να πίνετε ξινά ροφήματα, όπως βιολογικό χυμό λεμονιού σε νερό σε θερμοκρασία δωματίου, που διεγείρουν την παραγωγή σάλιου.

Καλό είναι να πιπιλίζετε παγάκια αν επιλέξετε να κάνετε ακτινοθεραπεία στην κεφαλή και τον τράχηλο.

Να πιπιλίζετε σκληρές καραμέλες, γρανίτες ή τσίχλες χωρίς ζάχαρη.

Να βάζετε στα φαγητά κάποια σoς υγιεινή, για να καταπίνονται ευκολότερα όταν δεν είναι στεγνά.

Να μην πίνετε αλκοόλ.

Τι είναι η ξηροστομία

Η ξηροστομία, ICD-10 Κ11.7, R68.2 είναι η ξηρότητα στο στόμα, η οποία μπορεί να σχετίζεται με μεταβολή στη σύνθεση του σάλιου ή με μειωμένη ροή της έκκρισης των σιελογόνων αδένων. Αυτό το σύμπτωμα είναι πολύ συχνό και συχνά είναι παρενέργεια πολλών τύπων φαρμάκων. Είναι πιο συνηθισμένο στους ηλικιωμένους (κυρίως, επειδή η ομάδα αυτή παίρνει πολλά φάρμακα) και σε άτομα που αναπνέουν από το στόμα τους, επίσης. Η αφυδάτωση, η ακτινοθεραπεία που εμπλέκει τους σιελογόνους αδένες, η χημειοθεραπεία και πολλές ασθένειες μπορεί να προκαλέσουν υποσιτισμό ή μεταβολή της έκκρισης του σάλιου και ως εκ τούτου να προκληθεί  ξηροστομία. Μερικές φορές δεν υπάρχει αναγνωρίσιμη αιτία και μπορεί να υπάρχει ψυχογενής η αιτία για την ξηροστομία.

Η ξηροστομία είναι το υποκειμενικό αίσθημα της ξηρότητας από το στόμα, το οποίο συχνά, αλλά όχι πάντα,  συνδέεται με την υπολειτουργία των σιελογόνων αδένων. Η υπολειτουργία των σιελογόνων αδένων έχει οριστεί ως οποιαδήποτε αντικειμενικά αποδεκτή μείωση του ρυθμού ροής του σάλιου. Μια μη διεγειρόμενη ολική ταχύτητα ροής σάλιου σε ένα φυσιολογικό άτομο είναι 0,3-0,4 ml ανά λεπτό, και κάτω από 0,1 ml ανά λεπτό είναι σημαντικά παθολογική. Ένας ρυθμός ροής σάλιου μικρότερος από 0,5 ml ανά αδένα σε 5 λεπτά ή λιγότερο από 1 ml ανά αδένα σε 10 λεπτά είναι παθολογικός. Η ξηροστομία μπορεί, επίσης, να προκύψει από μια αλλαγή στη σύνθεση του σάλιου. Η δυσλειτουργία των σιελογόνων αδένων εκδηλώνεται είτε ως ξηροστομία είτε ως υπολειτουργία των σιελογόνων αδένων.


Σημεία και συμπτώματα ξηροστομίας

Η οξύτητα του στόματος αλλάζει μετά την κατανάλωση τροφής υψηλής περιεκτικότητας σε υδατάνθρακες. Μέσα σε 5 λεπτά πέφτει η οξύτητα στο στόμα. Σε άτομα με φυσιολογική παροχή σιέλου, το οξύ θα εξουδετερωθεί σε περίπου 20 λεπτά. Τα άτομα με ξηροστομία συχνά χρειάζονται δύο φορές περισσότερο χρόνο για να εξουδετερώσουν το οξύ στο στόμα, και υπάρχει υψηλότερος κίνδυνος αποδόμησης των δοντιών και διάβρωσης από τα οξέα.


Τα επακόλουθα της ξηροστομίας

-Οδοντιατρική τερηδόνα: Χωρίς τις αντιπαρασιτικές δράσεις του σάλιου, η φθορά των δοντιών είναι συχνή. Μπορεί να επηρεάσει τις επιφάνειες των δοντιών. Αυτό παρατηρείται συχνά σε ασθενείς που κάνουν ακτινοθεραπεία στους σημαντικότερους σιελογόνους αδένες.

-Διάβρωση από τα οξέα: Το σάλιο δρα ως ρυθμιστικό διάλυμα και βοηθά στην αποτροπή της αφαλάτωσης των δοντιών.

-Στοματική καντιντίαση: Η απώλεια των αντιμικροβιακών ιδιοτήτων του σάλιου μπορεί, επίσης, να οδηγήσει σε ευκαιριακή μόλυνση από Candida, μια λοίμωξη των κυριότερων σιελογόνων αδένων, συνήθως του παρωτιδικού αδένα, που μπορεί να είναι επαναλαμβανόμενη. Οι μύκητες είναι ικανοί να εισέλθουν στο πνευμονικό σύστημα ενάντια στη μειωμένη ροή του σάλιου. Μπορεί να υπάρχουν πρησμένοι σιελογόνοι αδένες ακόμη και χωρίς οξεία λοίμωξη, πιθανώς προκαλούμενη από αυτοάνοση εμπλοκή.

-Δυσγευσία: Αλλοιωμένη αίσθηση γεύσης (π.χ., μεταλλική γεύση) και αλλοιωμένη αίσθηση οσμής, πιθανώς, λόγω της αυξημένης δραστηριότητας του biofilm στην οπίσθια ραχιαία γλώσσα.

-Διαταραχή της αισθητικότητας του στόματος: Αίσθηση καψίματος ή μυρμήγκιασμα στο στόμα.

-Σάλιο που είναι παχύρρευστο.

-Βλεννογόνος με ξηρότητα.

-Έλλειψη συγκέντρωσης σάλιου στο έδαφος του στόματος κατά την εξέταση. 

-Δυσφαγία: δυσκολία κατάποσης και μάσησης, ειδικά όταν τρώτε ξηρά τρόφιμα. Το φαγητό μπορεί να κολλάει στους ιστούς κατά τη διάρκεια του φαγητού. Η γλώσσα μπορεί να κολλάει στον ουρανίσκο,  προκαλώντας ένα κλικ κατά τη διάρκεια της ομιλίας, ή τα χείλη μπορεί να κολλάνε. Τα γάντια ή ο οδοντικός καθρέφτης μπορεί να κολλάει στους ιστούς. 

-Η γλώσσα είναι γεωγραφική με ατροφία των νηματοειδών θηλών και λοβωτική, με ερυθηματώδη εμφάνιση. 

-Το σάλιο δεν μπορεί να «αραιωθεί» από τον παρωτιδικό αγωγό.

-Υπάρχει δυσκολία στη χρήση οδοντοστοιχιών, π.χ. κατά την κατάποση ή την ομιλία. Μπορεί να υπάρχει γενικευμένη βλεννογονική πληγή και έλκος των περιοχών που καλύπτονται από την οδοντοστοιχία.

-Πόνος στο στόμα και στοματική βλεννογονίτιδα.

-Το φαγητό μπορεί να κολλάει στα δόντια. 

-Υπάρχει ανάγκη να πίνετε συχνά ποτά ενώ μιλάτε ή τρώτε.

-Τα χείλη είναι ξηρά, επώδυνα και ραγισμένα, όπως και οι γωνίες στόματος.

-Υπάρχει δίψα.

-Υπάρχει δυσαισθησία στο στόμα («σύνδρομο καύσου στο στόμα»).

Μερικά συμπτώματα εκτός του στόματος μπορεί να εμφανιστούν μαζί με την ξηροστομία:

Ξηροφθαλμία (ξηροί οφθαλμοί). 

Αδυναμία έκκρισης δακρύων. 

Θολή όραση. 

Φωτοφοβία (ελαφριά δυσανεξία). 

Ξηρότητα άλλων βλεννογόνων, π.χ. ρινικών, λαρυγγικών, και / ή γεννητικών οργάνων.

Αίσθημα καύσου. 

Κνησμός ή κοκκινίλα. 

Δυσφωνία (αλλαγές φωνής). 

Μπορεί επίσης να υπάρχουν και άλλα συστηματικά σημεία και συμπτώματα εάν υπάρχει υποκείμενη αιτία, όπως το σύνδρομο Sjögren όπως, για παράδειγμα, πόνος στις αρθρώσεις λόγω της σχετιζόμενης με αυτό το σύνδρομο, ρευματοειδής αρθρίτιδας.


Διαφορική διάγνωση ξηροστομίας

Μια μείωση της παραγωγής σιέλου σε περίπου 50% του φυσιολογικού του μη διεγερμένου επιπέδου, συνήθως. θα έχει ως αποτέλεσμα την αίσθηση της ξηροστομίας. Η μεταβληθείσα σύνθεση σάλιου μπορεί, επίσης, να είναι υπεύθυνη για την ξηροστομία.

-Φυσιολογική ξηροστομία

Ο ρυθμός ροής του σάλιου μειώνεται κατά τη διάρκεια του ύπνου, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε παροδική αίσθηση ξηρού στόματος μετά το πρωινό ξύπνημα. Αυτό εξαφανίζεται με το φαγητό ή το ποτό ή με την στοματική υγιεινή. Η ξηροστομία είναι, επίσης, συχνή κατά τη διάρκεια περιόδων άγχους. Η αφυδάτωση είναι γνωστό ότι προκαλεί υποέκκριση σάλιου. Οι φυσιολογικές αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία των ιστών των σιελογόνων αδένων μπορεί να οδηγήσουν σε μέτρια μείωση της παραγωγής σάλιων και να εξηγήσουν εν μέρει την αυξημένη επικράτηση της ξηροστομίας στους ηλικιωμένους. Εντούτοις, η πολυφαρμακία θεωρείται η κύρια αιτία σε αυτή την ομάδα, χωρίς σημαντική μείωση του ρυθμού ροής του σάλιου να είναι πιθανό να συμβεί μόνο με τη γήρανση.

-Φάρμακα που προκαλούν ξηροστομία από ανεπάρκεια ή / και μεταβολή της συνοχής του σάλιου.

Ατροπίνη και υοσκίνη

Αντικαταθλιπτικά (τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά, εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης, λίθιο)

Αντιυπερτασικά (π.χ. τεραζοσίνη, πραζοσίνη, κλονιδίνη, ατενολόλη, προπρανολόλη)

Φαινοθειαζίνες

Αντιισταμινικά

Ααναστολείς αντλίας πρωτονίων, π.χ. ομεπραζόλη

Οπιοειδή

Κανναβινοειδή

Κυτταροτοξικά φάρμακα

Ρετινοειδή

Βουπροπιόνη

Αναστολείς πρωτεάσης

Διδανοσίνη

Διουρητικά

Εφεδρίνη

Βενζοδιαζεπίνες

Ιντερλευκίνη-2

Πάνω από 500 φάρμακα προκαλούν ξηροστομία ως παρενέργεια. Η αίσθηση της ξηροστομίας ξεκινά, συνήθως, λίγο μετά την έναρξη του φαρμάκου ή μετά την αύξηση της δόσης.

Τα αντιχολινεργικά, συμπαθομιμητικά ή διουρητικά φάρμακα είναι συνήθως υπεύθυνα, για ξηροστομία.

Σύνδρομο Sjögren και ξηροστομία

Η ξηροστομία μπορεί να προκληθεί από αυτοάνοση βλάβη στους σιελογόνους αδένες. Το σύνδρομο Sjögren είναι μια τέτοια ασθένεια και προκαλεί άλλα συμπτώματα, όπως ξηροφθαλμία, ξηρότητα του κόλπου, κόπωση, μυαλγία (μυϊκός πόνος) και αρθραλγία (πόνος στις αρθρώσεις). Οι γυναίκες είναι πιο πιθανό να υποφέρουν από αυτοάνοσα νοσήματα και το 90% των ατόμων με σύνδρομο Sjögren είναι γυναίκες. Το πρωτοπαθές σύνδρομο Sjögren είναι ο συνδυασμός ξηρών οφθαλμών και ξηροστομίας. Το δευτεροπαθές σύνδρομο Sjögren είναι πανομοιότυπο με την πρωτοπαθή μορφή, αλλά με την προσθήκη ενός συνδυασμού άλλων διαταραχών συνδετικού ιστού, όπως ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος ή η ρευματοειδής αρθρίτιδα.

Σύνδρομο Sicca και ξηροστομία

Το σύνδρομο Sicca δεν είναι ειδική κατάσταση και υπάρχουν ποικίλοι ορισμοί, αλλά ο όρος περιγράφει την ξηροστομία και την ξηροφθαλμία που δεν προκαλούνται από αυτοάνοσες ασθένειες (π.χ. σύνδρομο Sjogren).

Άλλες αιτίες ξηροστομίας

Η ξηρότητα του στόματος μπορεί, επίσης, να προκληθεί από την αναπνοή από το στόμα, που, συνήθως, προκαλείται από μερική απόφραξη της ανώτερης αναπνευστικής οδού. Παραδείγματα είναι η αιμορραγία, ο έμετος, η διάρροια και ο πυρετός. Η ακτινοβόληση των σιελογόνων αδένων προκαλεί συχνά βαριά ξηροστομία. Το αλκοόλ μπορεί να εμπλέκεται στην αιτία νόσου των σιελογόνων αδένων, ηπατικής νόσου ή αφυδάτωσης. Το κάπνισμα είναι μια άλλη πιθανή αιτία. Άλλα ψυχαγωγικά φάρμακα, όπως η μεθαμφεταμίνη, η κάνναβη, τα παραισθησιογόνα ή η ηρωίνη προκαλούν ξηροστομία. Σπάνιες αιτίες είναι ο διαβήτης (αφυδάτωση), ο υπερπαραθυρεοειδισμός, η χολινεργική δυσλειτουργία (είτε συγγενής είτε αυτοάνοση), η απλασία σιελογόνων αδένων, η σαρκοείδωση, η λοίμωξη από τον ιό ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας, το διάχυτο σύνδρομο διεισδυτικής λεμφοκυττάρωσης), η ασθένεια μοσχεύματος έναντι ξενιστή, η νεφρική ανεπάρκεια, η μόλυνση από ιό της ηπατίτιδας C, και το σύνδρομο Lambert-Eaton. 


Διαγνωστική προσέγγιση της ξηροστομίας

Η διάγνωση της ξηροστομίας βασίζεται, κυρίως, στα κλινικά σημεία και συμπτώματα.

Υπάρχει μικρή συσχέτιση μεταξύ των συμπτωμάτων και των αντικειμενικών εξετάσεων της ροής του σάλιου, όπως η σιαλομετρία. Αυτή η δοκιμή είναι απλή και μη επεμβατική και περιλαμβάνει τη μέτρηση του συνόλου του σάλιου που μπορεί να παράγει ένας ασθενής κατά τη διάρκεια ενός ορισμένου χρόνου, που επιτυγχάνεται με συλλογή του σε ένα δοχείο. Η σιαλομετρία μπορεί να μετρήσει το σάλιο μετά από διέγερση ή μη.  Η διεγερθείσα παροχή σιέλου υπολογίζεται χρησιμοποιώντας ένα διεγερτικό, όπως 10% κιτρικό οξύ, που πέφτει πάνω στη γλώσσα και συλλέγεται όλο το σάλιο, μέσα σε πέντε ή δέκα λεπτά. Ο μη διεγειρόμενος ρυθμός ροής του συνολικού σάλιου συσχετίζεται περισσότερο με τα συμπτώματα της ξηροστομίας παρά με τον διεγερμένο ρυθμό ροής του σάλιου.  

Η σιαλογραφία γίνεται με εισαγωγή ραδιενεργού ιωδίου στον αγωγό ενός σιελογόνου αδένα. Μπορεί να φανεί η απόφραξη ενός αγωγού.

Σπάνια γίνεται σπινθηρογράφημα με τη χρήση τεχνήτιου.

Επίσης, απαιτείται ακτινογραφία θώρακα, για να αποκλειστεί η σαρκοείδωση, υπερηχογραφία και απεικόνιση μαγνητικού συντονισμού για να αποκλειστεί το σύνδρομο Sjögren ή η νεοπλασία.

Οι εξετάσεις αίματος και ούρων γίνονται για να αποκλειστούν ορισμένες πιθανές αιτίες.

Για να διερευνηθεί η ξηροφθαλμία γίνεται η δοκιμασία Schirmer της δακρυϊκής ροής. 


Θεραπεία ξηροστομίας

Η επιτυχής αντιμετώπιση της ξηροστομίας είναι δύσκολο να επιτευχθεί. Απαιτείται η ανεύρεση της αιτίας και η θεραπεία είναι συμπτωματική και επίσης, εστιάζει στην πρόληψη της τερηδόνας με τη βελτίωση της στοματικής υγιεινής. Όταν το σύμπτωμα προκαλείται από δευτεροπαθή αιτία, σε υποκείμενη χρόνια ασθένεια, η ξηροστομία μπορεί να θεωρηθεί μόνιμη ή και προοδευτική. Η αντιμετώπιση της δυσλειτουργίας των σιελογόνων αδένων μπορεί να περιλαμβάνει τη χρήση υποκατάστατων σάλιου ή / και διεγερτικών σάλιου.

Τα υποκατάστατα του σάλιου, το νερό, τα τεχνητά σάλια (με βάση τη βλεννίνη, με βάση καρβοξυμεθυλοκυτταρίνη) και άλλες ουσίες (γάλα, φυτικά έλαια) χρησιμοποιούνται.

Διαλύματα για το σάλιο, βιολογικά οξέα (ασκορβικό οξύ, μηλικό οξύ), τσίχλες, παρασυμπαθομιμητικά φάρμακα (εστέρες χολίνης, π.χ. υδροχλωρική πιλοκαρπίνη, αναστολείς χολινεστεράσης) και άλλες ουσίες (νικοτιναμίδιο) χρησιμοποιούνται, επίσης.

Τα υποκατάστατα του σάλιου μπορούν να βελτιώσουν τη ξηροστομία, αλλά δεν  βελτιώνουν τη δυσλειτουργία των σιελογόνων αδένων.

Τα διεγερτικά του σάλιου μπορούν να βελτιώσουν τα συμπτώματα ξηροστομίας και άλλα προβλήματα που συνδέονται με τη δυσλειτουργία των σιελογόνων αδένων και οι ασθενείς τα βρίσκουν πιο αποτελεσματικά από τα υποκατάστατα του σάλιου. Τα διεγερτικά σάλιου είναι πιθανώς χρήσιμα μόνο σε άτομα με κάποια ανιχνεύσιμη λειτουργία του σάλιου.

Ο ψεκασμός με οξυγονωμένο τριεστέρα γλυκερόλης είναι πιο αποτελεσματικός από τους ψεκασμούς ηλεκτρολυτών.

Οι τσίχλες χωρίς ζάχαρη αυξάνουν την παραγωγή σάλιου.

Οι ενδοστοματικές συσκευές και τα συστήματα στοματικής φροντίδας μπορεί να είναι αποτελεσματικά για τη μείωση των συμπτωμάτων.

Η ξηροστομία που προκαλείται από ακτινοθεραπεία αντιμετωπίζεται με πιλοκαρπίνη. Η βελτίωση μπορεί να διαρκέσει έως και δώδεκα εβδομάδες. 

Τέλος, χρησιμοποιείται συσκευή ηλεκτροδιέγερσης ή ο βελονισμός σε συμπτώματα ξηροστομίας.


Τα καλύτερα συμπληρώματα διατροφής για την ξηροστομία στον καρκίνο

Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για την ξηροστομία από τον καρκίνο

Διαβάστε, επίσης,

Χρήσιμες πληροφορίες για τις κακοήθεις βλάβες των σιελογόνων αδένων

Χρήσιμες πληροφορίες για τον καρκίνο θυρεοειδούς

Αρχές διατροφής στη θεραπεία του καρκίνου

Η θεραπεία του καρκίνου στα παιδιά πρέπει να είναι εξατομικευμένη

Όλα όσα πρέπει να ξέρετε για τα βακτήρια

Είναι κατάλληλη η χημειοθεραπεία για τον καρκίνο κεφαλής και τραχήλου;

Διογκωμένος κακοήθης λεμφαδένας τραχήλου

Χρήσιμες πληροφορίες για τον καρκίνο του ρινοφάρυγγα

Εσείς έχετε φυσιολογική θλίψη ή κατάθλιψη;

Αρχές της ακτινοθεραπείας στον καρκίνο κεφαλής και τραχήλου

Οι αρχές της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνο κεφαλής και τραχήλου

Οι βασικές αρχές της θεραπείας του καρκίνου κεφαλής και τραχήλου

Συμπτώματα, διάγνωση και σταδιοποίηση του καρκίνου κεφαλής και τραχήλου

Πρόληψη καρκίνου κεφαλής και τραχήλου

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο κεφαλής και τραχήλου

Καρκίνος του στόματος

Εξαγωγή δοντιού

Καρκίνος του λάρυγγα

Το μαστιχόδενδρο

Κακοσμία του στόματος

Η περιοδοντίτιδα

Διαταραχή γενικευμένου άγχους

Δυσγευσία

H βλεννογονίτιδα

Οι πέτρες των σιελογόνων αδένων

Πότε απαγορεύεται η λήψη τροφής

Γαστρεντερίτιδα

Σύγκριση των μεθόδων διακοπής καπνίσματος

Tramadol

Σύνδρομο της Υπερδραστήριας Κύστης

Σύνδρομο Sjögren

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος

Το καλύτερο φάρμακο για την ξηροστομία

Νοσήματα Σιελογόνων Αδένων

Η διατροφή κατά την ακτινοθεραπεία

Καρκίνος κεφαλής και τραχήλου

Δίαιτα για την ξηροστομία

Υπάρχουν κίνδυνοι από την Ακτινοθεραπεία;

Όγκοι σιελογόνων αδένων

Μήπως έχετε ξηροφθαλμία;

Δίαιτα για το σύνδρομο Sjögren

www.emedi.gr

 

Τελευταία τροποποίηση στιςΤετάρτη, 07 Ιουνίου 2017 17:31
Συνδεθείτε για να υποβάλετε σχόλια
επιστροφή στην κορυφή


Σχετικά με το EMEDI

Εφημερεύοντα Φαρμακεία