Πέμπτη, 21 Νοεμβρίου 2013 23:48

Αθηροσκλήρωση

Γράφτηκε από την
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(4 ψήφοι)

Η αρτηριοσκληρωτική αγγειακή νόσος

Η αθηροσκλήρωση, ICD - 10 I70, επίσης,  γνωστή ως αρτηριοσκληρωτική αγγειακή νόσος είναι μια ειδική μορφή αρτηριοσκλήρυνσης κατά την οποία το τοίχωμα μιας αρτηρίας πυκνώνει, ως αποτέλεσμα συσσώρευσης του ασβεστίου και λιπαρών υλικών, όπως χοληστερόλης και τριγλυκεριδίων.

Πρόκειται για ένα σύνδρομο που επηρεάζει τις αρτηρίες, με χρόνια φλεγμονώδη απόκριση στα τοιχώματα των αρτηριών, που προκαλείται σε μεγάλο βαθμό από τη συσσώρευση των μακροφάγων και των λευκών αιμοσφαιρίων και προωθείται από τις χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνες (LDL, πρωτεΐνες του πλάσματος που μεταφέρουν τη χοληστερόλη και τα τριγλυκερίδια) χωρίς επαρκή απομάκρυνση των λιπών και της χοληστερόλης από τα μακροφάγα με τις λειτουργικές υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνες (HDL). Έτσι, αυτό οδηγεί σε σχηματισμό πολλαπλών πλακών στο εσωτερικό των αρτηριών.

Η αθηρωματική πλάκα:

  • Η αθηρωματική πλάκα είναι η οζώδης συσσώρευση ενός μαλακού, κιτρινωπού υλικού στο κέντρο των μεγάλων πλακών, που αποτελείται από μακροφάγα στον αυλό της αρτηρίας
  • Υποκείμενες περιοχές κρυστάλλων χοληστερόλης
  • Ασβεστοποίηση σε πιο προχωρημένες βλάβες

Αρτηριοσκλήρωση είναι ένας γενικός όρος που περιγράφει κάθε σκλήρυνση (και την απώλεια της ελαστικότητας) των μεσαίων ή μεγάλων αρτηριών.

Αθηροσκλήρωση είναι η σκλήρυνση μιας αρτηρίας που οφείλεται σε αθηρωματική πλάκα.

Η αθηροσκλήρωση είναι μία χρόνια νόσος που παραμένει ασυμπτωματική για δεκαετίες.

Οι αθηρωματικές βλάβες, ή αθηρωματικές πλάκες χωρίζονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες:

Σταθερές και ασταθείς 

Η παθοφυσιολογία των αρτηριοσκληρωτικών αλλοιώσεων είναι πολύ περίπλοκη, αλλά γενικά, οι σταθερές αθηρωματικές πλάκες, τείνουν να είναι ασυμπτωματικές, είναι πλούσιες σε εξωκυττάρια ουσία και λεία μυϊκά κύτταρα, ενώ οι ασταθείς πλάκες είναι πλούσιες σε μακροφάγα και  κύτταρα αφρού και εξωκυττάρια ουσία που χωρίζει τη βλάβη από τον αρτηριακό αυλό (επίσης γνωστή ως ινώδες κάλυμμα) και συνήθως είναι αδύναμες και επιρρεπείς σε ρήξη. Η ρήξη του ινώδους καλύμματος εκθέτει το θρομβογόνο υλικό, όπως το κολλαγόνο στην κυκλοφορία και τελικά επάγουν το σχηματισμό θρόμβου εντός του αυλού. Μετά το σχηματισμό, οι ενδοαυλικοί θρόμβοι μπορεί να φράξουν τις αρτηρίες (π.χ. στεφανιαία απόφραξη) , αλλά πιο συχνά αποσπώνται, μπαίνουν στην κυκλοφορία και τελικά κλείνουν μικρότερους επόμενους κλάδους προκαλώντας θρομβοεμβολή. Εκτός από την θρομβοεμβολή, χρονίως η επέκταση αθηροσκληρωτικών βλαβών μπορεί να προκαλέσει το πλήρες κλείσιμο του αυλού. Είναι ενδιαφέρον, ότι οι χρόνιες αλλοιώσεις είναι, συχνά, ασυμπτωματικές μέχρι η στένωση του αυλού να γίνει, συνήθως, πάνω από 80%.  με αποτέλεσμα την ισχαιμία.

Αυτές οι επιπλοκές της προχωρημένης αθηροσκλήρωσης είναι χρόνιες, αργές, προοδευτικές και συσσωρευτικές. Συνηθέστερα, η μαλακή πλάκα ξαφνικά παθαίνει ρήξεις, προκαλώντας το σχηματισμό ενός θρόμβου που ταχέως επιβραδύνει ή σταματάει τη ροή του αίματος, που οδηγεί στο θάνατο των ιστών που τροφοδοτούνται από την αρτηρία σε περίπου 5 λεπτά. Αυτό το καταστροφικό γεγονός ονομάζεται έμφραγμα. Ένα από τα πιο συχνά σενάρια ονομάζεται θρόμβωση των στεφανιαίων αρτηριών, προκαλώντας έμφραγμα του μυοκαρδίου (καρδιακή προσβολή). Η ίδια διαδικασία σε μια αρτηρία στον εγκέφαλο, συχνά, ονομάζεται εγκεφαλικό επεισόδιο. Ένα άλλο συχνό σενάριο σε πολύ προχωρημένο στάδιο της νόσου είναι η χωλότητα από ανεπαρκή παροχή αίματος προς τα πόδια, συνήθως προκαλείται από ένα συνδυασμό στένωσης και ανευρύσματος και σχηματισμό θρόμβου.

Η αθηροσκλήρωση επηρεάζει όλες τις αρτηρίες, αλλά ως επί το πλείστον τις στεφανιαίες, νεφρικές, μηριαίες, εγκεφαλικές, και καρωτίδες.


Σημεία και συμπτώματα

Κλινικά, η αθηροσκλήρωση κατά κανόνα συνδέεται με τους άνδρες πάνω από την ηλικία των 45 ετών. Υποκλινικά, η νόσος αρχίζει να εμφανίζεται κατά την παιδική ηλικία, και ίσως ακόμη και κατά τη γέννηση. Αξιοσημείωτα συμπτώματα μπορούν να αρχίσουν να αναπτύσσονται κατά την εφηβεία. Αν και τα συμπτώματα είναι σπάνια σε παιδιά, η έγκαιρη διάγνωση για καρδιαγγειακές παθήσεις στα παιδιά θα μπορούσε να είναι επωφελής τόσο για το παιδί όσο και για τους  συγγενείς του. Η αθηρωμάτωση στο χέρι, ή πιο συχνά στις αρτηρίες των ποδιών, έχει σαν αποτέλεσμα τη μειωμένη ροή του αίματος και ονομάζεται περιφερική αρτηρίτιδα.

Τυπικά, η αθηροσκλήρωση ξεκινά ως ένα λεπτό στρώμα λευκών ραβδώσεων επί του τοιχώματος της αρτηρίας (συνήθως οφείλεται στα λευκά αιμοσφαίρια) και εξελίσσεται. Ενώ η στεφανιαία νόσος είναι πιο διαδεδομένη στους άνδρες από τις γυναίκες, η αρτηριοσκλήρυνση των εγκεφαλικών αρτηριών και τα εγκεφαλικά επεισόδια επηρεάζουν εξίσου και τα δύο φύλα.

Περίπου σε 66 % των ανδρών και 47 % των γυναικών, το πρώτο σύμπτωμα της αθηροσκληρωτικής καρδιαγγειακής νόσου είναι η καρδιακή προσβολή ή ο αιφνίδιος καρδιακός θάνατος (θάνατος μέσα σε μία ώρα από την έναρξη των συμπτωμάτων).

Τα περισσότερα γεγονότα συμβαίνουν σε περιοχές με λιγότερο από 50 % στένωση του αυλού (~ 20 % στένωση).

Καρδιακές δοκιμές στρες ανιχνεύουν στένωση ~ 75% ή μεγαλύτερη έως 50%.


Αιτίες
Η αθηροσκληρωτική διεργασία δεν είναι πλήρως κατανοητή. Η αθηροσκλήρωση ξεκινάει με φλεγμονώδεις διεργασίες στα ενδοθηλιακά κύτταρα του αγγειακού τοιχώματος από τις χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνες (LDL) μόρια.

Οι λιποπρωτεϊνες στο αίμα ποικίλλουν σε μέγεθος.

Κάποια στοιχεία δείχνουν ότι μόνο μικρά πυκνά μόρια LDL είναι σε θέση να να προσβάλλουν το ενδοθήλιο. Τα LDL σωματίδια και το περιεχόμενό τους, είναι ευαίσθητα στην οξείδωση από τις ελεύθερες ρίζες. Ωστόσο, τα LDL σωματίδια έχουν χρόνο ημιζωής μόνο μερικές ημέρες, και το περιεχόμενό τους (τα LDL σωματίδια μεταφέρουν τη χοληστερόλη, εστέρες χοληστερόλης και τριγλυκερίδια από το ήπαρ στους ιστούς του σώματος).

Στο εσωτερικό του τοιχώματος του αγγείου τα LDL σωματίδια προσκολλούνται και το περιεχόμενό τους γίνεται πιο επιρρεπές σε οξείδωση. Η ζημιά προκαλείται από τα οξειδωμένα μόρια LDL που πυροδοτούν μια σειρά αντιδράσεων που την πάροδο του χρόνου μπορεί να παράγουν ένα αθήρωμα. Καταρχήν το ανοσοποιητικό σύστημα στέλνει εξειδικευμένα λευκά αιμοσφαίρια (μακροφάγα και Τ- λεμφοκύτταρα) για να απορροφήσουν την οξειδωμένη LDL, σχηματίζοντας εξειδικευμένα κύτταρα αφρού. Αυτά τα λευκά αιμοσφαίρια δεν είναι σε θέση να επεξεργάζονται την οξειδωμένη LDL. Αναπτύσσονται και στη συνέχεια ρήγνονται, εναποθέτοντας ένα μεγαλύτερο ποσό της οξειδωμένης χοληστερόλης στο αρτηριακό τοίχωμα. Αυτό πυροδοτεί περισσότερα λευκά αιμοσφαίρια να συσσωρευτούν, συνεχίζοντας τον κύκλο. Τελικά, η αρτηρία γίνεται φλεγμονώδης. Η πλάκα χοληστερόλης αναγκάζει τα κύτταρα των μυών να διευρύνονται και να σχηματίζουν ένα σκληρό κάλυμμα πάνω από την πληγείσα περιοχή. Αυτό το σκληρό κάλυμμα προκαλεί στένωση των αρτηριών, μειώνοντας τη ροή του αίματος και αυξάνεται η αρτηριακή πίεση και σχηματίζεται σε ένα μέρος του αγγείου ο συνδυασμός μιας στένωσης και ενός ανευρύσματος.

Ορισμένοι ερευνητές πιστεύουν ότι η αθηροσκλήρωση μπορεί να προκαλείται από μια μόλυνση των αγγειακών λείων μυϊκών κυττάρων. Τα κοτόπουλα, για παράδειγμα, μπορούν να αναπτύξουν αθηροσκλήρωση όταν μολυνθούν με έρπητα της νόσου του Marek. Η λοίμωξη με ερπητοϊό των αρτηριακών λείων μυϊκών κυττάρων έχει δειχθεί ότι προκαλεί συσσώρευση χοληστερυλεστέρα, η οποία σχετίζεται με την αρτηριοσκλήρωση. Ο κυτταρομεγαλοϊός (CMV) λοίμωξη συνδέεται, επίσης, με καρδιαγγειακές νόσους.


Παράγοντες κινδύνου

Είναι γνωστοί διάφοροι ανατομικοί και φυσιολογικοί παράγοντες κινδύνου για αθηροσκλήρωση.

Αυτοί μπορούν να χωριστούν σε διάφορες κατηγορίες:

Συγγενείς vs αποκτηθέντες, τροποποιήσιμοι ή όχι, κλασικοί ή μη - κλασικοί. Οι δύο παράγοντες αυξάνουν τον κίνδυνο της αθηροσκλήρωσης στο τετραπλάσιο. Το κάπνισμα, η υπερλιπιδαιμία, η υπέρταση και το τσιγάρο αυξάνουν τον κίνδυνο επτά φορές.

Τροποποιήσιμοι

  • Ο διαβήτης, ή τη μειωμένη ανοχή στη γλυκόζη
  • Η δυσλιποπρωτεϊναιμία
  • Η υψηλή συγκέντρωση στον ορό της λιποπρωτεΐνης χαμηλής πυκνότητας (LDL) και  πολύ χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης (VLDL)
  • Χαμηλή συγκέντρωση ορού λιποπρωτεϊνών υψηλής πυκνότητας (HDL)
  • LDL : HDL αναλογία μεγαλύτερη από 3:1
  • Το κάπνισμα αυξάνει τον κίνδυνο κατά 200 % μετά από αρκετά χρόνια
  • Αυξημένα επίπεδα C-αντιδρώσας πρωτεΐνης 
  • Η ανεπάρκεια βιταμίνης Β6
  • Η διαιτητική ανεπάρκεια ιωδίου και ο υποθυρεοειδισμός, που προκαλούν αυξημένα επίπεδα χοληστερόλης και υπεροξείδωση των λιπιδίων

Οι μη τροποποιήσιμοι

  • Προχωρημένη ηλικία
  • Ανδρικό φύλο
  • Στενοί συγγενείς οι οποίοι έχουν  αθηροσκλήρωση (π.χ. στεφανιαία νόσος ή εγκεφαλικό επεισόδιο)
  • Γενετικές ανωμαλίες, π.χ οικογενής υπερχοληστερολαιμία

Άλλοι παράγοντες

  • Η παχυσαρκία (ιδιαίτερα η κεντρική παχυσαρκία, που αναφέρεται, επίσης, ως κοιλιακού ή ανδρικού τύπου παχυσαρκία)
  • Η υπερπηκτικότητα
  • Η ανεπάρκεια οιστρογόνων μετά την εμμηνόπαυση
  • Η υψηλή πρόσληψη κορεσμένων λιπαρών (μπορεί να αυξήσει την ολική και την LDL χοληστερόλη)
  • Η πρόσληψη των trans λιπαρών (μπορεί να αυξήσει την ολική και την LDL χοληστερόλη, και να μειώσει την χοληστερόλη HDL)
  • Η υψηλή πρόσληψη υδατανθράκων
  • Τα αυξημένα επίπεδα στον ορό των τριγλυκεριδίων
  • Τα αυξημένα επίπεδα ορού της ομοκυστεΐνης
  • Τα αυξημένα επίπεδα ορού του ουρικού οξέος (επίσης, υπεύθυνα για την ουρική αρθρίτιδα)
  • Αυξημένες συγκεντρώσεις ινωδογόνου
  • Αυξημένα επίπεδα ορού λιποπρωτεΐνης (α)
  • Η χρόνια συστηματική φλεγμονή, όπως φαίνεται από το ανώτατο φυσιολογικό επίπεδο λευκών και τη CRP
  • Ο υπερθυρεοειδισμός (υπερδραστήριος θυρεοειδής)
  • Αυξημένα επίπεδα ινσουλίνης ορού
  • Η μικρή διάρκεια ύπνου
  • Η λοίμωξη με Chlamydia pneumoniae
  • Η ρύπανση του αέρα, λεπτά σωματίδια μικρότερα από 2,5 μm σε διάμετρο, έχουν συσχετισθεί με την πάχυνση της καρωτιδικής αρτηρίας

Παθοφυσιολογία

Η αθηρογένεση είναι η αναπτυξιακή διαδικασία της αθηρωματικής πλάκας. Χαρακτηρίζεται από μια αναδιαμόρφωση των αρτηριών που οδηγούν σε υποενδοθηλιακή συσσώρευση των λιπαρών ουσιών που ονομάζονται πλάκες. Η δημιουργία μιας αθηρωματικής πλάκας είναι μια αργή διαδικασία, που αναπτύσσεται κατά τη διάρκεια μιας περιόδου πολλών ετών μέσα από μια πολύπλοκη σειρά κυτταρικών γεγονότων που συμβαίνουν εντός του αρτηριακού τοιχώματος, και σε απόκριση σε μια ποικιλία τοπικών αγγειακών παραγόντων. Μια πρόσφατη υπόθεση προτείνει ότι, για άγνωστους λόγους, τα λευκοκύτταρα, όπως τα μονοκύτταρα ή τα βασεόφιλα, αρχίζουν να επιτίθενται στο ενδοθήλιο του αυλού αρτηρίας, στον καρδιακό μυ. Η επακόλουθη φλεγμονή οδηγεί σε σχηματισμό της αθηρωματικής πλάκας στο αρτηριακό έσω χιτώνα, μια περιοχή του τοιχώματος του αγγείου που βρίσκεται μεταξύ του ενδοθηλίου και του μέσου χιτώνα. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών των αλλοιώσεων είναι κατασκευασμένο από περίσσεια λίπους, κολλαγόνο και ελαστίνη. Καθώς αυξάνονται οι πλάκες, πάχυνση του τοιχώματος γίνεται. Η στένωση είναι μια καθυστερημένη εκδήλωση, η οποία δεν μπορεί να συμβεί και είναι συχνά το αποτέλεσμα της επαναλαμβανόμενης ρήξης της αθηρωματικής πλάκας.

Η πρώιμη αθηρογένεση χαρακτηρίζεται από την προσκόλληση των μονοκυττάρων του αίματος που κυκλοφορούν (ένας τύπος λευκών αιμοσφαιρίων) στο ενδοθήλιο, που ακολουθείται από τη μετανάστευσή τους προς τον υποενδοθηλιακό χώρο, και την περαιτέρω ενεργοποίηση των μονοκυττάρων που προέρχονται από τα μακροφάγα. Τα σωματίδια λιποπρωτεΐνης εντός του τοιχώματος, κάτω από τα ενδοθηλιακά κύτταρα οξειδώνονται. Τα χαμηλής πυκνότητας σωματίδια λιποπρωτεΐνης (LDL) σωματίδια εισβάλλουν το ενδοθήλιο και οξειδώνονται, δημιουργώντας τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου. Μια σύνθετη σειρά βιοχημικών αντιδράσεων ρυθμίζουν την οξείδωση της LDL, με ένζυμα (όπως Lp- LpA2) και ελεύθερες ρίζες στο ενδοθήλιο.

Η αρχική βλάβη στο ενδοθήλιο είναι αποτέλεσμα μιας φλεγμονώδους απόκρισης. Τα μονοκύτταρα εισάγονται το τοίχωμα της αρτηρίας από την κυκλοφορία του αίματος, και τα αιμοπετάλια προσκολλούνται στην περιοχή της προσβολής. Αυτό μπορεί να προωθηθεί με την οξειδοαναγωγική επαγωγή σηματοδότησης  παραγόντων, όπως η VCAM- 1, η οποία προσλαμβάνει κυκλοφορούντα μονοκύτταρα, και Μ- CSF, που επιλεκτικά απαιτούνται για την διαφοροποίηση των μονοκυττάρων σε μακροφάγα. Τα μονοκύτταρα διαφοροποιούνται σε μακροφάγα, τα οποία φαγοκυταρώνουν την οξειδωμένη LDL, και σιγά-σιγά μετατρέπεται σε μεγάλα αφρώδη κύτταρα με εσωτερικά κυτταροπλασματικά κυστίδια με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπίδια. Κάτω από το μικροσκόπιο, η βλάβη εμφανίζεται τώρα ως μια  λιπαρή ράβδωση. Τα αφρώδη κύτταρα τελικά πεθαίνουν, και υπάρχει διάδοση της φλεγμονώδους διαδικασίας. Υπάρχει, επίσης, πολλαπλασιασμός των λείων μυών και μετανάστευση από το μέσο χιτώνα στον έσω χιτώνα από τις κυτοκίνες που εκκρίνονται από τα κατεστραμμένα ενδοθηλιακά κύτταρα. Αυτό προκαλεί το σχηματισμό μιας ινώδους κάψουλας που καλύπτει τη λιπαρή ράβδωση. Το άθικτο ενδοθήλιο θα μπορούσε να αποτρέψει τον πολλαπλασιασμό με την απελευθέρωση μονοξειδίου του αζώτου.


Ασβέστωση και λιπίδια

Με τον καιρό, καθώς τα κύτταρα πεθαίνουν, γίνονται εξωκυτταρικές εναποθέσεις ασβεστίου μεταξύ του μυϊκού τοιχώματος και του εξωτερικού τμήματος των αθηρωματικών πλακών. Η χοληστερόλη μπαίνει μέσα στο τοίχωμα του αγγείου. Για να προσελκυθούν τα μακροφάγα, η χοληστερόλη πρέπει να απελευθερωθεί από τα LDL σωματίδια που είναι οξειδωμένα. Η διαδικασία επιδεινώνεται εάν υπάρχει ανεπαρκής υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνη (HDL), το σωματίδιο λιποπρωτεΐνης που απομακρύνει τη χοληστερόλη από τους ιστούς και τη μεταφέρει πίσω στο ήπαρ. Τα κύτταρα αφρού και τα αιμοπετάλια ενθαρρύνουν τη μετανάστευση και τον πολλαπλασιασμό των λείων μυϊκών κυττάρων, που καταβροχθίζουν λιπίδια, για να γίνει αντικατάσταση από κολλαγόνο και να μετατραπούν σε αφρώδη κύτταρα. Ένα προστατευτικό κάλυμμα ινώδους σχηματίζεται, συνήθως, μεταξύ των εναποθέσεων λιπών και την επένδυση αρτηρίας (το χιτώνα). Από τα αθηρώματα παράγονται ένζυμα που διευρύνουν την αρτηρία με την πάροδο του χρόνου. Όσο η αρτηρία μεγαλώνει για να αντισταθμίσει το επιπλέον πάχος του αθηρώματος, τότε δημιουργείται στένωση του ανοίγματος και περιφερικά ανεύρυσμα.
Κάτω από το ενδοθήλιο υπάρχει "ινώδες στρώμα" που καλύπτει τον αθηρωματικό "πυρήνα" της πλάκας . Ο πυρήνας αποτελείται από κύτταρα φορτωμένα με λιπίδια, με αυξημένα επίπεδα χοληστερόλης, ινώδες, πρωτεογλυκάνες, κολλαγόνο, ελαστίνη, και κυτταρικά υπολείμματα. Σε προχωρημένες πλάκες, ο κεντρικός πυρήνας της πλάκας, συνήθως, περιέχει εξωκυτταρικές εναποθέσεις χοληστερόλης που απελευθερώνεται από τα νεκρά κύτταρα. Η ινώδης πλάκα είναι, επίσης, εντοπισμένη στον εσωτερικό χιτώνα, μέσα στο τοίχωμα της αρτηρίας με αποτέλεσμα την πάχυνση και την επέκταση του τοιχώματος και, μερικές φορές, ανώμαλη εντοπισμένη στένωση του αυλού με κάποια ατροφία του μυϊκού στρώματος. Η ινώδης πλάκα περιέχει ίνες κολλαγόνου (ηωσινοφιλική), ιζημάτων ασβεστίου (αιμοτοξυλινόφιλα), και, σπανίως, κύτταρα φορτωμένα με λιπίδια. Τα αθηρώματα εντός του τοιχώματος του αγγείου είναι μαλακά και εύθραυστα με μικρή ελαστικότητα. Οι αρτηρίες διαρκώς διαστέλλονται και συστέλλονται με κάθε κτύπο της καρδιάς. Επιπλέον, η ασβεστοποίηση μεταξύ του εξωτερικού τμήματος του αθηρώματος και του μυϊκού τοίχωματος, καθώς μεγαλώνει, θα οδηγήσει σε απώλεια της ελαστικότητας και της ακαμψίας της αρτηρίας.


Ρήξη και στένωση

Αν και η διαδικασία της νόσου τείνει να είναι βραδέως εξελισσόμενη επί δεκαετίες, παραμένει συνήθως ασυμπτωματική μέχρι να σχηματιστεί ένα ελκοποιημένο αθήρωμα,  που οδηγεί σε άμεση πήξη του αίματος στην περιοχή του έλκους αθηρώματος. Αυτό πυροδοτεί μια σειρά γεγονότων που οδηγούν σε διεύρυνση θρόμβου, η οποία μπορεί να παρεμποδίσει γρήγορα τη ροή του αίματος. Μια πλήρης απόφραξη οδηγεί σε ισχαιμία του μυοκαρδίου. Αυτή η διαδικασία είναι το έμφραγμα του μυοκαρδίου ή «καρδιακή προσβολή».

Εάν η καρδιακή προσβολή δεν είναι μοιραία, ινώδης οργάνωση του θρόμβου εντός του αυλού ακολουθεί, που καλύπτει την ρήξη, αλλά και προάγει τη στένωση ή το κλείσιμο του αυλού, μετά από επανειλημμένες ρήξεις, με αποτέλεσμα μια επίμονη, συνήθως εντοπισμένη στένωση ή απόφραξη του αυλού αρτηρίας. Οι στενώσεις μπορεί να είναι αργά εξελισσόμενες, ενώ η εξέλκωση της πλάκας είναι ένα ξαφνικό γεγονός και κάνει τις πλάκες ασταθείς.

Επαναλαμβανόμενες ρήξεις της πλάκας, οδηγούν σε ολικό κλείσιμο αυλού. Τα θραύσματα ιστών ενεργοποιούν αιμοπετάλια και ενεργοποιούν το σύστημα της πήξης. Το αποτέλεσμα είναι ο σχηματισμός ενός θρόμβου (θρόμβος αίματος) που επικαλύπτει το αθήρωμα και εμποδίζει τη ροή του αίματος έντονα. Με την απόφραξη της ροής του αίματος, οι  ιστοί στερούνται οξυγόνου και θρεπτικών ουσιών. Αν αυτό οδηγεί σε στηθάγχη (καρδιακός πόνος στο στήθος) ή έμφραγμα του μυοκαρδίου (καρδιακή προσβολή).


Διάγνωση
Αγγειογραφία, σκορ στεφανιαίου ασβεστίου με CT, καρωτίδων (πάχος του έσω χιτώνα), μέτρηση με υπερήχους, και ενδοαγγειακό υπερηχογράφημα, μέτρηση λιποπρωτεϊνών, HbA1c, CRP, και ομοκυστεΐνης. Κατά τα τελευταία έτη, οι τρόποι εκτίμησης της σοβαρότητας των αθηρωματικών πλακών είναι, επίσης, δυνατή με τις εξελίξεις στις τεχνικές απεικόνισης, όπως ΡΕΤ και SPECT .


Πρόληψη

Στατίνες, νιασίνη, εντερική απορρόφηση της χοληστερόλης με εζετιμίμπη


Θεραπεία
Εάν η αθηροσκλήρωση οδηγεί σε συμπτώματα μπορεί να αντιμετωπιστεί.

Μη φαρμακευτικά μέσα είναι συνήθως η πρώτη μέθοδος θεραπείας, όπως η διακοπή του καπνίσματος και η άσκηση. Εάν αυτές οι μέθοδοι δεν λειτουργούν, τα φάρμακα είναι συνήθως το επόμενο βήμα στη θεραπεία καρδιαγγειακών παθήσεων, και, με βελτιώσεις, έχουν γίνει όλο και περισσότερο η πιο αποτελεσματική μέθοδος μακροπρόθεσμα.

Στατίνες

Σε γενικές γραμμές, η ομάδα των φαρμάκων που αναφέρονται ως στατίνες συνταγογραφούνται ευρέως για τη θεραπεία της αθηροσκλήρωσης.

 

 

Η νεότερη στατίνη ροσουβαστατίνη, ήταν η πρώτη που αποδεικνύει υποχώρηση της αθηρωματικής πλάκας εντός των στεφανιαίων αρτηριών.

Αλλαγές στη διατροφή μπορεί να βοηθήσουν στην πρόληψη της ανάπτυξης της αθηροσκλήρωσης. Οι αβενανθραμίνες έχουν αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες που συνδέονται με την ενεργοποίηση προφλεγμονωδών κυτοκινών. Οι κυτοκίνες είναι πρωτεΐνες που απελευθερώνονται από το κύτταρο για την προστασία και την επισκευή των ιστών. Οι ερευνητές έχουν βρει ενώσεις στη βρώμη που έχουν την ικανότητα να μειώνουν τη φλεγμονή και να βοηθούν στην πρόληψη της αθηροσκλήρωσης.

Χειρουργική επέμβαση

Άλλες θεραπείες, περιλαμβάνουν ελάχιστα επεμβατικές διαδικασίες αγγειοπλαστικής, όπως stents για την στένωση των αρτηριών και χειρουργική επέμβαση παράκαμψης, για αποκατάσταση της παροχής αίματος.


Προφύλαξη

Οι ασθενείς με κίνδυνο για αθηροσκλήρωση αντιμετωπίζονται προφυλακτικά με χαμηλή δόση ασπιρίνης και μία στατίνη. Η υψηλή συχνότητα εμφάνισης της καρδιαγγειακής νόσου επιβάλλει αναστολέα ACE, διουρητικά, β-αποκλειστή, και φυλλικό οξύ. Επειδή πολλά αντιπηκτικά, και ειδικώτερα η βαρφαρίνη, αλλά μερικοί πιστεύουν και τα σαλικυλικά, όπως η ασπιρίνη, αραιώνουν το αίμα παρεμβαίνοντας με βιταμίνη Κ, υπάρχουν πρόσφατες ενδείξεις ότι τα αντιπηκτικά που λειτουργούν με το μηχανισμό αυτό μπορεί να επιδεινώσουν πραγματικά την αρτηριακή αποτιτάνωση σε μακροπρόθεσμη βάση, ακόμη κι αν αραιώνουν το αίμα βραχυπρόθεσμα.


Πρόγνωση
Οι ανισορροπίες λιποπρωτεϊνών, τα αυξημένα επίπεδα σακχάρου στο αίμα, δηλαδή, ο διαβήτης και η υψηλή πίεση του αίματος είναι παράγοντες κινδύνου για αθηροσκλήρωση. Η διακοπή του καπνίσματος, τα αντιπηκτικά, η λήψη ωμέγα -3 ελαίων από λιπαρά ψάρια ή τα φυτικά έλαια, όπως το λιναρέλαιο ή τα έλαια canola, η άσκηση και η απώλεια βάρους είναι η συνήθης θεραπεία που έχει αποδειχθεί ότι είναι χρήσιμη σε κλινικές δοκιμές. Επίσης, η αύξηση της υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης (HDL) βοηθά. Η νιασίνη έχει επιδράσεις στην αύξηση της HDL (κατά 10-30 %), ενώ η υψηλής δόσης  rosuvastatin για επιθετική μείωση της LDL -C βρέθηκε να προκαλεί μείωση στο σχηματισμό της πλάκας. 

Η ανοσορύθμιση της αθηροσκλήρωσης είναι ο όρος για τις τεχνικές που διαφοροποιούν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος για να καταστείλει τη δράση μακροφάγων.

Τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για την αθηροσκλήρωση

Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα κατάλλληλα συμπληρώματα διατροφής για την αθηροσκλήρωση

Η καθοδήγηση για την επιλογή των ποιων συμπληρωμάτων διατροφής, από τα ανωτέρω, είναι κατάλληλα για την ασθένειά σας θα γίνει σε συνεννόηση με το θεράποντα ιατρό.

Διαβάστε, επίσης,

Η περιοδοντίτιδα έχει μεγάλη σχέση με την αθηροσκλήρωση

Οι επιδράσεις του αλκοόλ στην καρδιά

Βότανα για την αρτηριοσκλήρυνση

Πολύ χρήσιμες πληροφορίες για την χοληστερίνη

Βιβλιογραφία

heart.org

www.emedi.gr

Διαβάστηκε 9155 φορές Τελευταία τροποποίηση στις Κυριακή, 10 Μαΐου 2020 23:51
Σαββούλα Μάλλιου Κριαρά

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Σχετικά Άρθρα

  • Η νόσος της αιμοσφαιρίνης C Η νόσος της αιμοσφαιρίνης C

    Χρήσιμες πληροφορίες για τη νόσο της αιμοσφαιρίνης C

    Η νόσος της αιμοσφαιρίνης C είναι μια γενετική παραλλαγή του μορίου της αιμοσφαιρίνης που προκαλεί χρόνια αιμολυτική αναιμία, με σπληνομεγαλία, αρθραλγίες κα κοιλιακό άλγος.

    Η αιμοσφαιρίνη C προκαλεί νόσο που χαρακτηρίζεται από αιμόλυση, με φυσιολογικά επίπεδα αιμοσφαιρίνης ή ήπια έως μέτρια αναιμία.

    Μπορεί να υπάρχει διαλείπουσα κοιλιακή δυσφορία, σπληνομεγαλία και ελαφρύς ίκτερος.

    Η νόσος της αιμοσφαιρίνης C είναι κληρονομική, αυτοσωματική υπολειπόμενη νόσος.

    Συνήθης πορεία-χρόνια.

    Η αιμοσφαιρίνη C είναι μια ανώμαλη αιμοσφαιρίνη στην οποία το κατάλοιπο γλουταμινικού οξέος στην 6η θέση της αλυσίδας β-σφαιρίνης αντικαθίσταται με ένα υπόλειμμα λυσίνης λόγω σημειακής μετάλλαξης στο γονίδιο HBB. 

    Παράγει δρεπανοκυτταρικά χαρακτηριστικά, αλλά όχι την ασθένεια, καθώς, προκαλεί μόνο ήπιο δρεπανοκυτταρικό σχήμα στα ερυθρά αιμοσφαίρια. Έτσι, είναι λιγότερο επικίνδυνη μεταξύ των δρεπανοκυτταρικών αιμοσφαιρινών από την αιμοσφαιρίνη HbS και την HbO.

    Είναι πιο συχνή στη Δυτική Αφρική.

    Προσφέρει οφέλη επιβίωσης, καθώς, το άτομο με νόσο της αιμοσφαιρίνης HbC είναι φυσικά ανθεκτικό στην ελονοσία (Plasmodium falciparum).

    ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΝΟΣΟΥ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΝΗΣ C

    Η νόσος της αιμοσφαιρίνης C απαντάται, συχνά, σε περιοχές της Δυτικής Αφρικής, όπως η Νιγηρία, όπου ζουν οι Yorubas. Το γονίδιο αιμοσφαιρίνης C απαντάται στο 2-3% των Αφροαμερικανών, ενώ το 8% των ΑφροΑμερικανών έχουν το γονίδιο της αιμοσφαιρίνης S (Sickle).

    Το χαρακτηριστικό αυτό επηρεάζει επίσης, ανθρώπους από την Ιταλία, την Ελλάδα, τη Λατινική Αμερική και την περιοχή της Καραϊβικής. Ένα άτομο οποιασδήποτε φυλής ή εθνικότητας μπορεί να έχει τη νόσο της αιμοσφαιρίνης C.

    Όσον αφορά τη γεωγραφική κατανομή, το αλληλόμορφο αιμοσφαιρίνης C απαντάται συχνότερα στη Δυτική Αφρική και σχετίζεται με προστασία από την ελονοσία.

    Η νόσος της αιμοσφαιρίνης C ενδέχεται να μην διαγνωστεί μέχρι την ενηλικίωση.

    Τόσο οι άνδρες όσο και οι γυναίκες επηρεάζονται εξίσου. 

    ΣΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΝΟΣΟΥ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΝΗΣ C

    Η αιμοσφαιρίνη C προκαλεί ήπια ασθένεια και δεν προκαλεί κλινικά συμπτώματα.

    Υπό ομόζυγη κατάσταση (HbC/HbC) μπορεί να υπάρξει ήπια έως μέτρια σπληνομεγαλία, καθώς και αιμολυτική αναιμία (η οποία είναι η μορφή αναιμίας λόγω πρόωρης διάσπασης των ερυθρών αιμοσφαιρίων) και μερικές φορές ίκτερος. Η υπερβολική ποσότητα αιμοσφαιρίνης C μπορεί να μειώσει τον αριθμό και το μέγεθος των ερυθρών αιμοσφαιρίων στο σώμα και είναι η αιτία ήπιας αναιμίας. Μερικά άτομα με αυτήν την ασθένεια μπορεί να αναπτύξουν χολόλιθους. Η συνεχιζόμενη αιμόλυση μπορεί να οδηγήσει στο σχηματισμό χρωματιστών χολόλιθων που αποτελούνται από σκούρο περιεχόμενο των ερυθρών αιμοσφαιρίων.

    Ανωμαλίες ερυθροκυττάρων

    Στοχοκύτταρα, μικροσφαιρίδια και κρύσταλλοι HbC παρατηρούνται σε μικροσκοπική εξέταση επιχρισμάτων αίματος από ομόζυγους ασθενείς.

    Η HbC μπορεί να συνδυαστεί με άλλες μη φυσιολογικές αιμοσφαιρίνες. Άτομα με δρεπανοκυτταρική αναιμία και αιμοσφαιρίνη C (HbSC), έχουν κληρονομήσει το γονίδιο για δρεπανοκυτταρική νόσο (HbS) από έναν γονέα και το γονίδιο για νόσο αιμοσφαιρίνης C (HbC) από τον άλλο γονέα. Δεδομένου ότι η HbC δεν πολυμερίζεται τόσο εύκολα όσο η HbS, στις περισσότερες περιπτώσεις υπάρχει λιγότερο δρεπανοκυτταρικό σχήμα. Υπάρχουν λιγότερα οξέα αγγειοαποφρακτικά συμβάματα και ως εκ τούτου, σε ορισμένες περιπτώσεις, λιγότερες δρεπανοκυτταρικές κρίσεις. Το περιφερικό επίχρισμα δείχνει ως επί το πλείστον στοχοκύτταρα και μόνο λίγα δρεπανοκύτταρα. Ωστόσο, τα άτομα με νόσο της αιμοσφαιρίνης SC (HbSC) έχουν πιο σημαντική αμφιβληστροειδοπάθεια, ισχαιμική νέκρωση οστού και πριαπισμό από αυτά με καθαρή νόσο SS.

    Υπάρχουν, επίσης, λίγες περιπτώσεις HbC σε συνδυασμό με Hb O, Hb D και τη β θαλασσαιμία.

    Παθογένεση νόσου της αιμοσφαιρίνης C

    Η αιμοσφαιρίνη C παράγεται όταν μια σημειακή μετάλλαξη στο γονίδιο ΗΒΒ προκαλεί υποκατάσταση TOY αμινοξέος του γλουταμινικού οξέος με λυσίνη στην 6η θέση της αλυσίδας β-σφαιρίνης της αιμοσφαιρίνης. Η μετάλλαξη μπορεί να είναι ομόζυγη και εμφανίζεται και στα δύο χρωμοσώματα (αλληλόμορφα), ή ετερόζυγη, επηρεάζοντας μόνο ένα αλληλόμορφο. Σε ετερόζυγη κατάσταση, οι άνθρωποι έχουν χαρακτηριστικά νόσου αιμοσφαιρίνης C ή είναι φορείς της αιμοσφαιρίνης C και έχουν ένα γονίδιο για την HbC με είτε ένα γονίδιο HbA ή ένα γονίδιο HbS. Τα ερυθρά αιμοσφαίρια περιέχουν τόσο αιμοσφαιρίνη C όσο και φυσιολογική αιμοσφαιρίνη Α ή αιμοσφαιρίνη S.

    Η μετάλλαξη της αιμοσφαιρίνης C είναι μια αυτοσωμική υπολειπόμενη διαταραχή που προκύπτει από διπλή κληρονομικότητα του αλληλίου που κωδικοποιεί την αιμοσφαιρίνη C. Εάν και οι δύο γονείς είναι φορείς της αιμοσφαιρίνης C, υπάρχει πιθανότητα να αποκτήσουν παιδί με νόσο αιμοσφαιρίνης C. Υποθέτοντας ότι και οι δύο γονείς είναι φορείς, υπάρχει πιθανότητα 25% να αποκτήσουν παιδί με νόσο αιμοσφαιρίνης C, 50% πιθανότητα να αποκτήσουν παιδί που είναι φορέας αιμοσφαιρίνης C και 25% πιθανότητα να αποκτήσουν παιδί που δεν είναι ούτε φορέας ούτε επηρεάζεται από τη νόσο της αιμοσφαιρίνης C. Αυτή η μεταλλαγμένη μορφή μειώνει την κανονική πλαστικότητα των ερυθροκυττάρων του ξενιστή προκαλώντας αιμοσφαιρινοπάθεια.

    Σε εκείνους που είναι ετερόζυγοι για τη μετάλλαξη, περίπου το 28–44% της συνολικής αιμοσφαιρίνης (Hb) είναι HbC και δεν αναπτύσσεται αναιμία.

    Σε ομοζυγώτες, σχεδόν όλο η Hb είναι σε μορφή HbC, με αποτέλεσμα ήπια αιμολυτική αναιμία, ίκτερο και διεύρυνση του σπλήνα.

    Αντίσταση στην ελονοσία

    Τα άτομα με HbC έχουν μειωμένο κίνδυνο λοίμωξης από ελονοσία P. falciparum. Ωστόσο, σε αντίθεση με την HbS, δεν αποτρέπεται η ελονοσία λόγω του P. vivax, και είναι λιγότερο αποτελεσματική στην αντοχή στην ελονοσία falciparum σε ετερόζυγες καταστάσεις. Η μετάλλαξη HbC δεν αποτρέπει τη μόλυνση. Το P. falciparum δεν επιβιώνει σε ετερόζυγες αιμοσφαιρίνες, αλλά μπορεί να επιβιώσει σε ομόζυγες αιμοσφαιρίνες. Η HbC μειώνει τη δύναμη δέσμευσης (κυτταρική προσκόλληση) του P. falciparum.

    ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΝOΣΟΥ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΝΗΣ C

    Η φυσική εξέταση μπορεί να δείξει σπληνομεγαλία.

    Γίνονται γενική αίματος  και ηλεκτροφόρηση αιμοσφαιρίνης.

    ΠΡΟΛΗΨΗ ΝOΣΟΥ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΝΗΣ C

    Η γενετική συμβουλευτική μπορεί να είναι κατάλληλη για ζευγάρια υψηλού κινδύνου που επιθυμούν να αποκτήσουν μωρό. 

    ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝOΣΟΥ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΝΗΣ C

    Συνήθως δεν απαιτείται θεραπεία. Τα συμπληρώματα φυλλικού οξέος μπορεί να βοηθήσουν στην παραγωγή φυσιολογικών ερυθρών αιμοσφαιρίων και στη βελτίωση των συμπτωμάτων της αναιμίας.

    ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΝOΣΟΥ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΝΗΣ C

    Συνολικά, η νόσος της αιμοσφαιρίνης C είναι μία από τις πιο καλοήθεις αιμοσφαιρινοπάθειες. Η ήπια έως μέτρια μείωση της διάρκειας ζωής των ερυθρών αιμοσφαιρίων μπορεί να συνοδεύεται από ήπια αιμολυτική αναιμία. Τα άτομα με νόσο της αιμοσφαιρίνης C έχουν σποραδικά επεισόδια μυοσκελετικού πόνου (αρθραλγίες).

    Τα άτομα με νόσο της αιμοσφαιρίνης C μπορούν να  ζήσουν μια φυσιολογική ζωή.

     

    Τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για την αναιμία

    Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για την αναιμία

    anemia 9

    Διαβάστε, επίσης,

    Θαλασσαιμία

    Μάθετε να αξιολογείτε τη γενική αίματος

    Μήπως έχετε αναιμία;

    Μάθετε να αξιολογείτε τη γενική αίματος

    Χρήσιμες πληροφορίες για τα γενετικά τεστ

    Δεφερασιρόξη για τη μεσογειακή αναιμία

    Τι είναι η αποσιδήρωση

    Αιμολυτική αναιμία

    Γιατί κάποιος παθαίνει χολολιθίαση

    Πώς θα καταλάβετε ότι έχετε αναιμία;

    Σωμάτια Howell-Jolly

    Τι είναι η μικροδρεπανοκυτταρική αναιμία

    Δρεπανοκυτταρικά Σύνδρομα

    Λοιμώξεις από πνευμονιόκοκκο

    Αιτιολογημένη ιατρική γνωμάτευση χορήγησης εμβολίου κατά του πνευμονιόκοκκου

    Ελονοσία

    Αιμοχρωμάτωση

    Ίκτερος

    www.emedi.gr

  • Υγιεινά ωμά μελομακάρονα Υγιεινά ωμά μελομακάρονα

    Υγιεινά και νόστιμα μελομακάρονα

    Ωμά μελομακάρονα

    Είναι κάπως δύσπεπτη αλλά άριστη τροφή. Περιέχει όλα τα ιχνοστοιχεία, όλες τις βιταμίνες, όλα τα αμινοξέα και όλα τα λιπαρά οξέα.

    Τα μελομακάρονα είναι πιο υγιεινά σε σύγκριση με τους κουραμπιέδες, επειδή όταν παρασκευάζονται με ελαιόλαδο το οποίο αποτελεί πολύ καλή πηγή αντιοξειδωτικών βιταμινών (κυρίως Ε) μονοακόρεστων λιπαρών, ουσίες που βοηθούν στην μείωση της LDL («κακής») και την διατήρηση των επιπέδων της HDL («καλής») χοληστερόλης στο αίμα. Επίσης, η προσθήκη καρυδιών γεμίζει τον οργανισμό με μέταλλα, βιταμίνες Β6 και Ε, καθώς και Με μονοακόρεστα και πολυακόρεστα ω-3 και ω-6 λιπαρά οξέα, γεγονός που τους προσδίδει σημαντική αντιοξειδωτική δράση. Το μέλι περιέχει βιταμίνες του συμπλέγματος Β και βοηθά στην καλή λειτουργία του νευρικού συστήματος, καθώς και στις μεταβολικές λειτουργίες του οργανισμού. Τέλος, η κανέλα αποτελεί ένα εξαίρετο μπαχαρικό με υψηλή περιεκτικότητα σε αντιοξειδωτικά και μεγάλη βιοδιαθεσιμότητα σιδήρου όταν συνδυάζεται με τη βιταμίνη C του ξύσματος πορτοκαλιού ή του χυμού πορτοκάλι.

    Ωμά μελομακάρονα

    Είναι κατάλληλο για μεσημεριανό φαγητό

    ΥΛΙΚΑ ΓΙΑ 4 ΑΤΟΜΑ

    200 γραμμάρια χυμό από βιολογικό πορτοκάλι

    400 γραμμάρια αλεύρι ολικής άλεσης

    2 κ.σ. βιολογικό ελαιόλαδο

    Ξύσμα φλούδας από 1 πορτοκάλι

    1 κ.σ. κονιάκ

    4 κ.σ. (200 γραμμάρια) μέλι

    1/2 κ.γ. κανέλα Κεϋλάνης τριμμένη

    1/2 κ.γ. γαρύφαλλο τριμμένο

    1/2 κ.γ. πιπερόριζα τριμμένη

    1/2 κ.γ. μαύρο πιπέρι τριμμένο

    1/2 κ.γ. κάρδαμο τριμμένο 

    40 ολόκληρα καρύδια

    ΕΠΙΔΟΡΠΙΟ ΓΙΑ 4 ΑΤΟΜΑ

    200 γραμμάρια νάμα

     600x400

    ΕΚΤΕΛΕΣΗ

    1. Αναμιγνύουμε από το βράδυ το χυμό πορτοκαλιού με τόσο αλεύρι ώστε να προκύψει μια ρευστή μάζα. Το αφήνουμε όλη νύχτα σε θερμοκρασία δωματίου 20-25 βαθμούς κελσίου να τραβήξει. Το πρωί πρέπει να έχει γίνει μια σχετικά συμπαγής μάζα.
    2. Προσθέτουμε το ελαιόλαδο, το ξύσμα πορτοκαλιού, το κονιάκ, το μέλι, τα μπαχαρικά και τη μισή ποσότητα από τα καρύδια (τριμμένα) και αναμιγνύουμε.
    3. Χωρίζουμε τη μάζα σε κομμάτια των 100 γραμμαρίων και επάνω σε κάθε κομμάτι βάζουμε 2-3 μισά καρύδια.
    4. Σερβίρουμε 2 κομμάτια για κάθε άτομο. Τρώγεται μασώντας προσεκτικά κάθε μπουκιά 100 φορές μέχρι να υγροποιηθεί πλήρως. 
    5. Επιδόρπιο: 50 γραμμάρια γλυκό κρασί (νάμα) για κάθε άτομο. Πίνεται γουλίτσα-γουλίτσα απομυζώντας 5-10 φορές σάλιο με κάθε γουλίτσα.

    ΚΑΛΗ ΣΑΣ ΟΡΕΞΗ!!!

    by Savvi Diet

    Τα καλύτερα υγιεινά τρόφιμα για την υγεία σας

    Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα καλύτερα τρόφιμα για την υγεία σας

    blob 21

    Διαβάστε, επίσης,

    Όλα όσα παθαίνετε από τα Χριστουγεννιάτικα γλυκά

    Πολύ καλή συνταγή για μελομακάρονα

    Τα χοιροσφάγια των Χριστουγέννων

    Οι πιο νόστιμοι κουραμπιέδες

    Χριστουγεννιάτικο γουρουνόπουλο

    Τα πιο νόστιμα μελομακάρονα

    www.emedi.gr

     

  • Υγιεινή και νόστιμη φάβα Υγιεινή και νόστιμη φάβα

    Φάβα

    Υγιεινή και νόστιμη φάβα

    Είναι ένα άριστο, αλκαλικό, θρεπτικό και γευστικό γεύμα.

    Είναι ελαφρώς δύσπεπτο.

    Μια κουταλιά φάβα αποδίδει περίπου 75 θερμίδες, ενώ, αποτελεί πηγή σιδήρου, φτάνοντας το 31% της συνιστώμενης ημερήσιας δόσης στα 100 γραμμάρια. Είναι πλούσια σε φυλλικό οξύ, πρωτεΐνη και φυτικές ίνες, έχει χαμηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά και είναι πλούσια σε πρωτεΐνες και σύνθετους υδατάνθρακες. Από τα θρεπτικά της συστατικά δεν λείπουν ο χαλκός, ο φώσφορος, το κάλιο και το μαγνήσιο. Κάνει καλό στο έντερο λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε φυτικές ίνες, που δρουν κατά της δυσκοιλιότητας και προστατεύουν από τον καρκίνο του παχέος εντέρου. Βοηθάει στην υγεία του ανοσοποιητικού, γιατί ο σίδηρος που περιέχει συμβάλλει στη μεταφορά οξυγόνου στους ιστούς, στη σωστή εγκεφαλική λειτουργία και στην άμυνα του οργανισμού. Οι διαλυτές φυτικές της ίνες μπορούν να συμβάλλουν στη μείωση της χοληστερίνης και να κάνουν καλό στην καρδιά. Ταυτόχρονα, βοηθούν στη διατήρηση των επιπέδων του σακχάρου σε φυσιολογικά επίπεδα. Επίσης, η περιεκτικότητά της σε φώσφορο και μαγνήσιο συμβάλλουν στη διατήρηση της υγείας των οστών. Τέλος, το μαγνήσιο και το κάλιο βρίσκονται σε μικρές ποσότητες στη φάβα, αλλά αποτελούν καλούς ρυθμιστές της αρτηριακής πίεσης και της ισορροπίας του οργανισμού.

    Φάβα

    Είναι κατάλληλο για μεσημεριανό γεύμα

    ΥΛΙΚΑ ΓΙΑ 4 ΑΤΟΜΑ

    300 γραμμάρια βιολογική φάβα

    1.5 λίτρο νερό πηγής

    300 γραμμάρια βιολογικές πατάτες

    Ιωδιούχο ανεπεξέργαστο θαλασσινό αλάτι

    ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΑ ΥΛΙΚΑ ΓΙΑ 4 ΑΤΟΜΑ

    10 κ.σ. βιολογικό ελαιόλαδο

    1 βιολογικό λεμόνι

    200 γραμμάρια μπαγκέτα

    ΥΛΙΚΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΔΟΡΠΙΟ

    4 ώριμες μπανάνες

    fbc4e1 splendid table legume curry

    ΕΚΤΕΛΕΣΗ

    1. Πλένουμε τη φάβα και την βράζουμε στο νερό σε σιγανή φωτιά για 1 ώρα περίπου. Καθαρίζουμε, κόβουμε σε μέτρια κομμάτια την πατάτα, την προσθέτουμε και βράζουμε ακόμα 1/2 ώρα περίπου. Λίγο πριν το τέλος προσθέτουμε το αλάτι.
    2. Σερβίρουμε για κάθε άτομο 450 γραμμάρια ζεστή σούπα. Χωριστά σερβίρουμε 2-3 κ.σ. ελαιόλαδο και 1/4 λεμόνι. 
    3. Αφού, η φάβα γίνει, κάπως, χλιαρή προσθέτουμε το ελαιόλαδο και το λεμόνι και αναμιγνύουμε. Τρώμε κουταλιά-κουταλιά μασώντας πολύ καλά κάθε κουταλιά (30 φορές) εναλλάξ με μπαγκέτα.
    4. Μισή έως μία ώρα πριν το γεύμα σερβίρουμε μία ώριμη μπανάνα. Τρώγεται μασώντας κάθε μικρή μπουκιά 20-40 φορές μέχρι να υγροποιηθεί πλήρως.

    ΚΑΛΗ ΣΑΣ ΟΡΕΞΗ!!!

    by Savvi Diet

    Τα καλύτερα υγιεινά τρόφιμα για την υγεία σας

    Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα καλύτερα τρόφιμα για την υγεία σας

    Spit pea soup 850x400

    Διαβάστε, επίσης,

    Η διατροφική αξία που έχουν τα όσπρια

    Μεσημεριανό φαγητό χωρίς κρέας

    Τα καλύτερα Ελληνικά τοπικά φαγητά

    www.emedi.gr

     

     

  • Απόστημα εγκεφάλου Απόστημα εγκεφάλου

    Χρήσιμες πληροφορίες για τα αποστήματα εγκεφάλου

    Μονήρη ή πολλαπλά αποστήματα στον εγκέφαλο, συνήθως, προκύπτουν δευτεροπαθώς σε μια εστία λοίμωξης έξωθεν του κεντρικού νευρικού συστήματος. Μπορεί να μιμείται όγκο εγκεφάλου, αλλά, εξελίσσεται πιο γρήγορα (από ημέρες έως λίγες εβδομάδες). Αρχίζει ως εγκεφαλίτιδα, γίνεται απόστημα και μεταγενέστερα γίνεται εγκυστωμένο.

    Επηρεαζόμενα συστήματα: Νευρικό

    Γενετική: Μη γνωστό γενετικό πρότυπο

    Επικρατέστερη ηλικία: Όλες οι ηλικίες

    Επικρατέστερο φύλο: Άνδρες = Γυναίκες

    ΣΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Πρόσφατη έναρξη πονοκεφάλου που γίνεται έντονος
    • Ναυτία, έμετος
    • Προοδευτικές διανοητικές αλλαγές έως κατατονία και κώμα
    • Απύρετος ή πυρετός λίγων βαθμών (δέκατα)
    • Αυχενική δυσκαμψία
    • Σπασμοί
    • Οίδημα οπτικής θηλής 
    • Εντοπισμένα νευρολογικά σημεία εξαρτώμενα από την εντόπιση

    ΑΙΤΙΑ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Άμεση επέκταση από ωτίτιδα, μαστοειδίτιδα ή παραρρινοκολπίτιδα
    • Οστεομυελίτιδα κρανίου
    • Διατιτραίνον τραύμα κρανίου
    • Προηγούμενη κρανιοτομία
    • Βακτηριαιμία από απόστημα πνεύμονος, πνευμονία
    • Βακτηριακή ενδοκαρδίτιδα
    • Μυκητιασική λοίμωξη ρινοφάρρυγγα
    • Τοξόπλασμα gondii (σε ασθενείς με AIDS)
    • Κυανωτική συγγενής καρδιοπάθεια
    • Ενδοφλέβια χρήση φαρμάκων (ναρκωτικών)
    • Οι πιο συχνοί λοιμογόνοι οργανισμοί - στρεπτόκοκκοι, σταφυλόκοκκοι και αναερόβια (συνήθως, οι ίδιοι με της πηγής της λοίμωξης)

    ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • AIDS
    • Ανοσοκατεσταλμένοι
    • Ενδοφλέβια χρήση ναρκωτικών

    ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ 

    • Όγκοι εγκεφάλου
    • Εγκεφαλικό επεισόδιο
    • Ενδοκρανιακή αιμορραγία σε αποδρομή
    • Υποσκληρίδιο εμπύημα
    • Επισκληρίδιο απόστημα
    • Εγκεφαλίτιδα

    meningitis brain abscess 7 638

    ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Τα λευκά αιμοσφαίρια μπορεί να είναι φυσιολογικά ή ελαφρώς αυξημένα
    • Στην καλλιέργεια του περιεχομένου του αποστήματος οι οργανισμοί που κυριαρχούν περιλαμβάνουν το τοξόπλασμα (AIDS), σταφυλόκοκκο (τραύμα), αερόβια και αναερόβια βακτήρια, μύκητες (σπάνια)
    • Αιμοκαλλιέργειες - ήπια πολυμορφοκυττάρωση, λευκοκυττάρωση, αυξημένη ΤΚΕ

    Φάρμακα που μπορεί να μεταβάλλουν τα ευρήματα: Προηγούμενη χορήγηση αντιβιοτικών

    ΠΑΘΟΛΟΓΟΑΝΑΤΟΜΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Διαπύηση, ρευστοποίηση, εγκύστωση (σχηματισμός κάψας), ανάλογα με το στάδιο της εξέλιξης
    • Ίνωση

    ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ 

    Χειρουργική μεγάλη οπή με εισρόφηση για να γίνει ειδική βακτηριολογική διάγνωση

    ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Αξονική τομογραφία και μαγνητική είναι διαγνωστικές μέθοδοι εκλογής - τα ευρήματα είναι αντίστοιχα με το στάδιο του αποστήματος
    • Λευκοκύτταρα σημασμένα με ραδιονουκλεοτίδια 117 που μπορεί να διαφοροδιαγνώσουν το απόστημα από το νεόπλασμα

    ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Ιστορικό 
    • Φυσική εξέταση

    ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    ΕΝΔΕΙΚΝΥΟΜΕΝΗ ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    ΓΕΝΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Παρηγορητικά και υποστηρικτικά

    Φαρμακευτική αγωγή:

    • Σε χειρουργικά απρόσιτα αποστήματα, πολλαπλά αποστήματα
    • Σε αποστήματα σε πρώιμο στάδιο εγκεφαλίτιδας
    • Η θεραπεία γίνεται για το πιο πιθανό μικρόβιο
    • Εάν το απόστημα δεν αρχίσει να συρρικνώνεται σε 4 εβδομάδες, γίνεται χειρουργική επέμβαση
    • Μικρό (< 2,5 cm) απόστημα

    Χειρουργική θεραπεία:

    • Υποχρεωτική όταν τα νευρολογικά ελλείματα είναι σοβαρά ή προοδευτικά 
    • Χρησιμοποιείται όταν το απόστημα είναι στον πρόσθιο κρανιακό βόθρο
    • Παροχέτευση αποστήματος  (δια βελόνης) μέσω στερεοτακτικής αξονικής τομογραφίας μέσω μιας οπής υπό τοπική ευαισθησία είναι πολύ αποτελεσματική μέθοδος. Μπορεί να επαναληφθεί αν χρειάζεται
    • Κρανιοτομία - εάν το απόστημα είναι μεγάλο
    • Μετατραυματικό απόστημα

    brain abscess 29 638

    ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    Κλινήρης έως ότου ελεγχθεί η λοίμωξη και το απόστημα εκκενωθεί ή λυθεί. Στη συνέχεια περιπατητικός όσο είναι ανεκτό

    ΔΙΑΙΤΑ

    Εάν υπάρχει ναυτία και έμετος υγρά ενδοφλέβια

    ΦΑΡΜΑΚΑ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    ΦΑΡΜΑΚΑ ΕΚΛΟΓΗΣ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    Η θεραπεία περιλαμβάνει μείωση της αυξημένης ενδοκρανιακής πίεσης και έναρξη ενδοφλέβιας αντιβιοτικής (και εν τω μεταξύ προσδιορισμός του αιτιολογικού οργανισμού κυρίως από μελέτες καλλιέργειας αίματος).

    Η θεραπεία με υπερβαρικό οξυγόνο (HBO2 ή HBOT) ενδείκνυται ως πρωταρχική και συμπληρωματική θεραπεία που παρέχει τέσσερις κύριες λειτουργίες.

    • Πρώτον, το υπερβαρικό οξυγόνο μειώνει την ενδοκρανιακή πίεση.
    • Δεύτερον, οι υψηλές μερικές πιέσεις οξυγόνου δρουν ως βακτηριοκτόνο και έτσι αναστέλλουν την αναερόβια και λειτουργικά αναερόβια χλωρίδα που είναι κοινή στο απόστημα του εγκεφάλου.
    • Τρίτον, το υπερβαρικό οξυγόνο βελτιστοποιεί την ανοσολογική λειτουργία ενισχύοντας έτσι τους μηχανισμούς άμυνας του ξενιστή.
    • Και τέταρτον, το υπερβαρικό οξυγόνο έχει βρεθεί ότι ωφελεί όταν το απόστημα του εγκεφάλου υπάρχει ταυτόχρονα με κρανιακή οστεομυελίτιδα.

    Οι δευτερεύουσες λειτουργίες του υπερβαρικού οξυγόνου περιλαμβάνουν αυξημένη παραγωγή βλαστικών κυττάρων και αναβάθμιση του VEGF που βοηθούν στη διαδικασία επούλωσης και ανάκαμψης. Η χειρουργική αποστράγγιση του αποστήματος παραμένει μέρος της τυπικής διαχείρισης βακτηριακών αποστημάτων του εγκεφάλου. Η θέση και η θεραπεία της πρωτογενούς βλάβης είναι, επίσης, ζωτικής σημασίας, όπως και η απομάκρυνση τυχόν ξένων υλικών (οστά, βρωμιά, σφαίρες και ούτω καθεξής).

    Υπάρχουν λίγες εξαιρέσεις σε αυτόν τον κανόνα: Η μηνιγγίτιδα του Haemophilus influenzae σχετίζεται, συχνά, με συλλογές που θεωρούνται λανθασμένα ως υποσκληρίδια εμπυήματα. Αυτές οι συλλογές υποχωρούν με αντιβιοτικά και δεν απαιτούν χειρουργική θεραπεία. Η φυματίωση μπορεί να προκαλέσει αποστήματα εγκεφάλου που μοιάζουν με τα συμβατικά βακτηριακά αποστήματα στην απεικόνιση CT (αξονική τομογραφία). Η χειρουργική αποστράγγιση ή αναρρόφηση είναι συχνά απαραίτητη για τον εντοπισμό του Mycobacterium tuberculosis, αλλά, μόλις γίνει η διάγνωση, δεν απαιτείται περαιτέρω χειρουργική επέμβαση. Η στερεοτακτική αναρρόφηση καθοδηγούμενη από CT υποδεικνύεται, επίσης, στη θεραπεία του εγκεφαλικού αποστήματος.

    ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΑΠΟΣΤΗΜΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Μετεγχειρητική παρακολούθηση, όπως, χρειάζεται
    • Διαδοχικές αξονικές τομογραφίες ή μαγνητικές τομογραφίες για να επιβεβαιώσουν την προοδευτική λύση, πρώιμη ανίχνευση και αντιμετώπιση επιπλοκών

    ΠΡΟΛΗΨΗ/ΑΠΟΦΥΓΗ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Επαρκής θεραπεία μέσης ωτίτιδας, μαστοειδίτιδας, οδοντικού αποστήματος και άλλων προδιαθεσικών παραγόντων
    • Αντιβιοτικά προφυλακτικά μετά από επιλεγμένο κάταγμα κρανίου ή διατιτραίνοντος τραύματος κεφαλής

    ΠΙΘΑΝΕΣ ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    • Μόνιμα νευρολογικά ελλείμματα
    • Χειρουργικές επιπλοκές
    • Υποτροπιάζον απόστημα
    • Σπασμοί

    ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΗ ΠΟΡΕΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΑΠΟΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

    Επιβίωση 80% σε πρώιμη διάγνωση και θεραπεία

    ΔΙΑΦΟΡΑ

    ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

    • AIDS
    • Συμφορητική καρδιακή νόσος

    ΗΛΙΚΙΑΚΑ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

    Παιδιατρικό: 

    • Περίπου το 1/3 των περιστατικών στα παιδιά
    • Σπάνια ανευρίσκεται σε παιδιά κάτω του 1 έτους 
    • Κυανωτική συγγενής καρδιοπάθεια συχνά σχετίζεται

    Γηριατρικό:

    Η ηλικία δεν επηρεάζει τόσο την πρόγνωση όσο το μέγεθος του αποστήματος και η κατάσταση της νευρολογικής δυσλειτουργίας στην εμφάνιση

    Τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για τις λοιμώξεις

    Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα κατάλληλα προϊόντα για τις λοιμώξεις 

    185619 2200 1200x628

     

    Η καθοδήγηση για την επιλογή των ποιων συμπληρωμάτων διατροφής, από τα ανωτέρω, είναι κατάλληλα για την ασθένειά σας θα γίνει σε συνεννόηση με το θεράποντα ιατρό.

    Διαβάστε, επίσης,

    Ιογενής εγκεφαλίτιδα

    Αιματοεγκεφαλικός φραγμός

    Λιστερίωση

    Επιληπτικές κρίσεις

    Επιληπτική κατάσταση

    Καρκίνος εγκεφάλου και κάνναβη

    Boswellia Serrata το ισχυρό φυσικό αντιφλεγμονώδες

    Διάγνωση του καρκίνου του εγκεφάλου

    Τα αντισυλληπτικά υπεύθυνα και για καρκίνο του εγκεφάλου

    Εγκεφαλικές μεταστάσεις

    Οι συχνότεροι ενδοκρανιακοί όγκοι

    Η ακτινοβολία από τα κινητά τηλέφωνα

    Τα νεώτερα για το γλοιοβλάστωμα

    Πολύμορφο γλοιοβλάστωμα

    www.emedi.gr

     

     

     

  • Υγιεινό ρύζι λαπάς Υγιεινό ρύζι λαπάς

    Νόστιμο και υγιεινό ρύζι λαπάς

    Ο λαπάς είναι γνωστό ότι βοηθά το πεπτικό σύστημα (στομάχι και έντερο) να συνέλθει, όταν είναι ταλαιπωρημένο.

    Αποτελεί εξαιρετική επιλογή σε περιπτώσεις σοβαρής εντερικής κολίτιδας, επειδή, έχει χαμηλή περιεκτικότητα σε ίνες αλλά και επουλωτικές ιδιότητες.

    Επίσης, ανήκει και στις αντιγηραντικές τροφές.

    Αυτό το ταπεινό φαγητό περιέχει μεγάλη ποσότητα φυλλικού οξέος (βιταμίνη B9), μιας βιταμίνης που συμβάλλει στην παραγωγή νέων κυττάρων. 

    Η πυκνόρρευστη, κρεμώδης υφή του λαπά οφείλεται στον τύπο του ρυζιού: Γίνεται με ρύζι γλασέ ή καρολίνα, που έχουν υψηλή αμυλοπηκτίνη. 

    Η νοστιμιά θα προκύψει από τον τρόπο με τον οποίο θα τον μαγειρέψετε, το παρθένο ελαιόλαδο, καθώς και τα μυρωδικά που θα του προσθέσετε.

    Ρύζι λαπάς

    Είναι κατάλληλο για βραδινό φαγητό

    ΥΛΙΚΑ ΓΙΑ 4 ΑΤΟΜΑ

    300 γραμμάρια ρύζι γλασέ ή καρολίνα ή αναποφλοίωτο ρύζι

    1,5 λίτρο νερό πηγής

    4 κ.σ. (50 γραμμάρια) βιολογικό ελαιόλαδο

    Ιωδιούχο ανεπεξέργαστο θαλασσινό αλάτι

    1/2 βιολογικό λεμόνι

    unnamed 21

    ΕΚΤΕΛΕΣΗ

    1. Βράζουμε το ρύζι με το νερό και το αλάτι μέχρι να γίνει τελείως μαλακό (λαπάς)
    2. Σερβίρουμε 300-400 γραμμάρια καυτό λαπά για κάθε άτομο και χωριστά (για να μην καταστραφούν οι βιταμίνες τους) 1 κ.σ. ελαιόλαδο και 1/8 λεμόνι. Τα αναμιγνύουμε, αμέσως, πριν να τα φάμε.
    3. Τρώγεται με το κουταλάκι του γλυκού μασώντας κάθε κουταλίτσα 15 φορές.

    Αντί για το λάδι, το αλάτι και το λεμόνι σερβίρουμε 100 γραμμάρια sauce κολοκύθι-πατάτα:

    ΥΛΙΚΑ

    50 γραμμάρια βιολογικό κολοκύθι, μαλακά βρασμένο

    150 γραμμάρια βιολογική πατάτα, μαλακά βρασμένη

    50 γραμμάρια ζωμό κολοκύθι-πατάτα

    100 γραμμάρια ελαιόλαδο

    50 γραμμάρια χυμό λεμονιού

    Ιωδιούχο ανεπεξέργαστο θαλασσινό αλάτι 

    72564799 c59a 4923 b375 5ee04ce0423b soupe courgettes pommes de terre et vache qui rit 50632

    ΕΚΤΕΛΕΣΗ

    1. Βράζουμε την πατάτα και το κολοκύθι με λίγο νερό μέχρι να γίνου τελείως μαλακά. Τα αφήνουμε να κρυώσουν και τα πολτοποιούμε μαζί με το λάδι. το χυμό λεμονιού και το αλάτι με το μπλέντερ χειρός.
    2. Μπορούμε να τα σερβίρουμε και χωρίς λάδι, μόνο με αλάτι και λεμόνι ή και με 100 γραμμάρια ώριμο αβοκάντο για κάθε άτομο.
    3. Αντί για 300 γραμμάρια ρύζι γλασέ χρησιμοποιούμε 300 γραμμάρια αναποφλοίωτο ρύζι. Χρειάζεται να βράσουμε παραπάνω (περίπου 2 ώρες) μέχρι να γίνει σχετικά μαλακό.

    ΚΑΛΗ ΣΑΣ ΟΡΕΞΗ!!!

    by Savvi Diet

    Τα καλύτερα βιολογικά προϊόντα

    Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα καλύτερα βιολογικά προϊόντα

    lapas1

     

    Διαβάστε, επίσης,

    Ρύζι λαπάς

    Σούπα με λαχανικά και ρύζι

    Σούπα με λαχανικά για όσους είναι άρρωστοι

    Σαλάτα με άγριο ρύζι

    Τροφές φάρμακα για τον καρκίνο

    Σούπα με αρακά και πράσο

    Κολοκυθόσουπα βελουτέ

    Καροτόσουπα βελουτέ

    Κρύο αγγούρι με σούπα Wasabi

    www.emedi.gr