Τρίτη, 18 Ιουνίου, 2024

Καρκίνος ήπατος

Καρκίνος ήπατος. Ο ηπατοκυτταρικός καρκίνος αποτελεί την 5η αιτία καρκίνου στους άνδρες και την 8η αιτία καρκίνου στις γυναίκες.

Γράφει η 

Δρ Σάββη Μάλλιου Κριαρά 

Ειδικός Παθολόγος-Ογκολόγος, MD, PhD

Ο ηπατοκυτταρικός καρκίνος

Ο ηπατοκυτταρικός καρκίνος, ICD-10 C22.0, αποτελεί την 5η αιτία καρκίνου στους άνδρες και την 8η αιτία καρκίνου στις γυναίκες. Είναι 4-8 φορές πιο συχνός στους άνδρες. Είναι αυξημένη η συχνότητά του στην Κίνα και την Κορέα και στην Αφρική. Ο μέσος χρόνος εμφάνισης είναι τα 50-60 έτη.

Είναι ηπατοκυτταρικός κατά 90% από τα παρεγχυματικά κύτταρα του ήπατος και των ενδοηπατικών χοληφόρων κατά 10% (χολαγγειοκαρκίνωμα).

Συχνά, σχετίζεται με την χρόνια ηπατίτιδα B (80%) & C (30-50%) με αύξηση του κινδύνου κατά 1-2% ανά έτος σε κίρρωση και υπολογίζεται ότι με ηπατίτιδα σε 30-50 έτη αναπτύσσεται καρκίνος ήπατος, την κίρρωση (80%), την αλκοολική κίρρωση (15%), την αιμοχρωμάτωση, την κληρονομική τυροσιαναιμία, την αυτοάνοση χρόνια ηπατίτιδα, το σακχαρώδη διαβήτη, την χορήγηση ινσουλίνης, την έλλειψη α1 αντιθρυψίνης, την κλωνορχίαση, την αφλατοξίνη Β1 που σχετίζεται με τον ασπέργιλλο, γι’ αυτό το καλαμπόκι πρέπει να φυλάσσεται στο ψυγείο, γιατί έτσι ελαττώνεται η παραγωγή αφλατοξινών- αλλά ασπέργιλλος αναπτύσσεται και στα δημητριακά, τα ανδρογόνα, τα στεροειδή, τα αναβολικά, τη μεθοτρεξάτη, το βινύλιο, το θοροτράστ και τα αντισυλληπτικά. Τα αδενώματα του ήπατος θεωρούνται προκαρκινωματώδεις όγκοι και συχνά σχετίζονται με τα αντισυλληπτικά.

Ο μεταστατικός καρκίνος του ήπατος είναι 20 φορές πιο συχνός από τον πρωτοπαθή.

Διάγνωση καρκίνου ήπατος

Όταν ο καρκινικός δείκτης aFp είναι πάνω από 400mg/dl θεωρείται διαγνωστικός και μπορεί να χρησιμοποιηθεί αντί την FNA (Fine Needle Aspiration). Όταν συνυπάρχει κίρρωση του ήπατος κι εστιακή βλάβη η τιμή της aFp θεωρείται διαγνωστική όταν είναι πάνω από 4.000mg/dl. Άρα σε εξαιρέσιμη μάζα με aFp πάνω από 400mg/dl γίνεται χειρουργείο χωρίς FNA ή βιοψία και αποφεύγεται έτσι ο κίνδυνος διασποράς. Παρατηρείται, επίσης, παράταση του PT (από έλλειψη Vit K) σε 91% σε καρκίνο του ήπατος και σε ηπατίτιδα. Το CEA είναι περισσότερο αυξημένο στο χολαγγειοκαρκίνωμα.

Στη διάγνωση προσφέρει ο υπέρηχος, η CT, MRI και η MRI αγγειογραφία πριν το χειρουργείο.

Τα αδενώματα ιστολογικά δεν έχουν κύτταρα Kupffer, το ίδιο και η εστιακή οζώδης υπερπλασία που δεν είναι κακοήθεια.

Επίσης, ιστολογικά μετριέται το σκορ ίνωσης λόγω προγνωστικής σημασίας στην ολική επιβίωση F0: 0-4 δεν υπάρχει ίνωση ή είναι μέτρια και F1: 5-6 δείχνει σοβαρή ίνωση ή κίρρωση.

Συμπτώματα και σημεία καρκίνου ήπατος

  • Πόνος
  • Απώλεια βάρους
  • Έμετοι
  • Ηπατομεγαλία
  • Μετεωρισμός
  • Ίκτερος

Παρανεοπλασματικά σύνδρομα (πυρετός, γυναικομαστία, πρώιμη ήβη, αυξημένη φερριτίνη, υπογλυκαιμία, υπερασβεστιαιμία, καρκινοειδές, ερυθροκυττάρωση, υπερχολερυθριναιμία, υπερθυρεοειδισμός, οστεοπόρωση).

Σταδιοποίηση καρκίνου ήπατος

Τ1 Μονήρης όγκος χωρίς αγγειακή διήθηση
Τ2 Μονήρης όγκος με αγγειακή διήθηση ή πολλοί όγκοι μικρότεροι των 5 εκατοστών
Τ3 Πολλοί όγκοι μεγαλύτεροι των 5 εκατοστών ή όγκος που διηθεί ένα μεγάλο αγγειακό κλάδο
Τ4 Όγκος που διηθεί γειτονικά όργανα εκτός της χοληδόχου ή με διήθηση του σπλαχνικού περιτοναίου
Ν0 Δεν υπάρχουν διηθημένοι λεμφαδένες
Ν1 Υπάρχουν διηθημένοι περιοχικοί λεμφαδένες
Μ0 Δεν υπάρχουν μεταστάσεις
Μ1 Υπάρχουν μεταστάσεις εκτός ήπατος

ΣΤΑΔΙΟ Ι: Τ1 Ν0 Μ0
ΣΤΑΔΙΟ ΙΙ: Τ2 Ν0 Μ0
ΣΤΑΔΙΟ ΙΙΙΑ: Τ3 Ν0 Μ0
ΣΤΑΔΙΟ ΙΙΙΒ: Τ4 Ν0 Μ0
ΣΤΑΔΙΟ ΙΙΙC: ΤΧ Ν1 Μ0
ΣΤΑΔΙΟ IV: ΤΧ ΝX Μ1
ΤΧ ΝX: Οποιαδήποτε

Γενικά, όταν υπάρχουν λεμφαδένες είναι μη χειρουργήσιμος ο όγκος.

Μεταστάσεις σε καρκίνο του ήπατος

Πνεύμονες 35%
Λεμφαδένες 20%
Θωρακικό τοίχωμα 5%
Σπόνδυλος 5%
Νεφρά-Επινεφρίδια 5%

Ταξινόμηση Child-Pugh

Α)Ασκίτης όχι=1, ελαφρύς=2, μέτριος=3
Β)Χολερυθρίνη μικρότερη του 2=1, 2-3=2
Γ)Λευκωματίνη μεγαλύτερη του 3,5=1,2, 8-3,5=2, μικρότερη του 2,8=3
Δ)PT 1-3=1, 4-6=2, μεγαλύτερο του 6=3
Ε)INR μικρότερο του 1,8=1, 1,8-2, 3=2, μεγαλύτερο του 2,3=3
ΣΤ)Εγκεφαλοπάθεια όχι=1, 2-3=2, 3-4=3
Ζ)Βαθμολογία Child-Pugh 5-6=Α, 7-9=Β, 10-15=C

Το Α ΚΑΙ Β μπορούν να χειρουργηθούν ενώ το C όχι.

Το Child-Pugh μπορεί να μην είναι αξιόπιστο σε κίρρωση ήπατος

Ταξινόμηση Clip

A)Child-Pugh A=0, B=1, C=2
B)Μορφολογία όγκου: Μονοοζιδιακός λιγότερο από το 50% του ήπατος=0, Πολυοζιδιακός λιγότερο από το 50% του ήπατος=1, Μαζικός ή περισσότερο από το 50% του ήπατος=2
Γ)AFP μικρότερη από 400=0, μεγαλύτερη από 400=1
Δ)Μακροαγγειακή διήθηση όχι=0, ναι=1

Προχωρημένοι όγκοι ήπατος

Οποιουδήποτε μεγέθους, με θετικούς λεμφαδένες και μεταστάσεις εκτός ήπατος.
Σε αυτούς τους ασθενείς γίνεται χημειοθεραπεία, μπαίνουν σε κλινικές δοκιμές και παίρνουν υποστηρικτική θεραπεία.

Όταν γίνεται χειρουργική αφαίρεση κάθε 3-6 μήνες γίνεται έλεγχος της AFP και κάθε 2 έτη αξονική. Σε υποτροπή γίνεται πάλι χειρουργείο αν είναι δυνατόν.
Σε ηπατίτιδα B ή C χορηγείται ιντερφερόνη ανάλογα με την κίρρωση και την ιαιμία.

Ιστολογικοί τύποι καρκίνου ήπατος

1.Δοκιδώδες
2.Ψευδοκυστικό ή κυψελιδοειδές
3.Συμπαγές
4.Σκίρρος
5.Διαυγές
6.Ινοπεταλοειδές

Ο ινοπεταλοειδής τύπος δε σχετίζεται με την κίρρωση κι έχει καλύτερη πρόγνωση. Ο υπολογισμός του κινδύνου γίνεται με την ταξινόμηση Pugh’s και με το Child’s grading. Για μεταμόσχευση χρησιμοποιείται η Meld score.

Child-Pugh grade A&B παίρνει ειδική θεραπεία

Child-Pugh grade C παίρνει μόνο υποστηρικτική αγωγή

Σχέδιο θεραπείας καρκίνου ήπατος

Εξαρτάται από την έκταση της νόσου, την αύξηση του όγκου, την ηπατική λειτουργία και τη γενική κατάσταση του αρρώστου δηλαδή το PS (performance status).

Τα Τ1, Τ2, Τ3, και μερικά Τ4, Ν0 Μ0 τοπικά εξαιρέσιμα. Όταν δεν υπάρχει κίρρωση γίνεται μερική ηπατεκτομή. Σε κίρρωση γίνεται χειρουργείο και μεταμόσχευση ήπατος.

Τα Τ2, Τ3, και Τ4, Ν0 Μ0 τοπικά μη εξαιρέσιμα. Γίνεται ολική ηπατεκτομή με μεταμόσχευση.

Τα 13-35% είναι υποψήφιοι για χειρουργείο. Επανάληψη της ηπατεκτομής γίνεται σε 10-29% των χειρουργημένων. Η πενταετής επιβίωση είναι 30-40%. Χαμηλότερη είναι 12-37% σε μεγάλους όγκους με αγγειακή διήθηση και πιο μεγάλη κίρρωση.

Πριν το χειρουργείο σε κίρρωση μετρείται η πίεση της ηπατικής φλέβας και χρησιμοποιείται γαλακτόζη, αμινοπυρίνη και λιδοκαΐνη για να μετρηθεί πόσος ηπατικός ιστός πρέπει να αφαιρεθεί και πόσος να παραμείνει ώστε να μπορεί να εκτελεί τις φυσιολογικές λειτουργίες.

Μεταμόσχευση ήπατος γίνεται σε κίρρωση ή σε μεγάλη χειρουργική εξαίρεση που αφήνει λίγο ηπατικό παρέγχυμα.

Κριτήρια μεταμόσχευσης ήπατος

1. Όγκος μικρότερος από 5 εκ.
2. 2-3 όγκοι μικρότεροι από 3 εκ.
3. Όχι αγγειακή διήθηση

Μέθοδος προτεραιότητος είναι το Model of Endstage Liver Disease (MELD score) βασιζόμενο σε 3 αντικειμενικές εργαστηριακές τιμές: κρεατινίνη, χολερυθρίνη, INR.MELD score = 0,957 x loge (κρεατινίνη, mg/dL) + 0,378 x loge (χολερυθρίνη, mg/dL) + 1,120 x loge (INR) + 0,643

Σε μεταμόσχευση ήπατος η 4ετής επιβίωση είναι 75%. Σε ενδοηπατικό χολαγγειοκαρκίνωμα δε γίνεται μεταμόσχευση. Μπορεί να γίνει προεγχειρητικός χημειοεμβολισμός όσο ο ασθενής περιμένει για μεταμόσχευση.

Σε μονήρεις μικρούς όγκους ο χημειοεμβολισμός είναι πολύ επιτυχής. Σε όγκους μεγαλύτερους από 5 εκ δε βοηθάει ο χημειοεμβολισμός και υπάρχει μεγάλος κίνδυνος υποτροπής. Γίνεται χημειοεμβολισμός της ηπατικής αρτηρίας από όπου αιματώνεται το 80% των όγκων. Μόνο το 20-30% φυσιολογικά αιματώνεται από την πυλαία φλέβα. Μερικές φορές γίνεται εμβολισμός της ηπατικής φλέβας για υπερτροφία του υπόλοιπου ηπατικού παρεγχύματος, γιατί σε κίρρωση του ήπατος ελαττώνονται έτσι οι μετεγχειρητικές επιπλοκές.
Χημειοεμβολισμός γίνεται όταν υπάρχει υγιής ιστός ήπατος και πολυεστιακός ηπατοκυτταρικός καρκίνος. Διαδερμικά, εγχύεται αιθανόλη όταν υπάρχουν λιγότεροι από 3-4 όζοι με μέγιστη διάμετρο 5 εκατοστά. Δεν γίνεται χημειοεμβολισμός σε θρόμβωση της πυλαίας φλέβας.

RF ή Radiofrequency Ablation γίνεται σε όγκους μικρότερους των 5 εκατοστών και σε λιγότερους από 4 σε αριθμό.

Χημειοθεραπεία που χορηγείται σε ανεγχείρητους όγκους και όχι συμπληρωματικά είναι οι ανθρακυκλίνες, η πλατίνα και το 5FU με μόνο 10% ανταπόκριση χωρίς όφελος στην επιβίωση η οποία βέβαια χορηγείται όταν η χολερυθρίνη είναι φυσιολογική και υπάρχει υγιές ηπατικό παρέγχυμα. PIAF(cisplatin, interferon 2b, doxorubicin, 5FU με ανταπόκριση 50%).

Τοπική χημειοθεραπεία με ηπατική αρτηριακή έγχυση γίνεται με χημειοεμβολισμό (γέλη, κολλαγόνο, μικροσφαιρίδια). Δε γίνεται σε θρόμβο πυλαίας και μικρό υγιές ηπατικό παρέγχυμα.

Το Sorafenib (Nexavar) προσφέρει παράταση επιβίωσης 2,8 μήνες με ανταπόκριση 8% και έλεγχο της νόσου 41% (400 mg δύο φορές την ημέρα).

Επίσης, στη θεραπεία χρησιμοποιούνται η ταμοξιφένη, τα αντιαδρογόνα, η οκρεοτίδη και οι αναστολείς της ρεδουκτάσης (HMG) όπως η pravastatin. Ιντερφερόνη α γίνεται σε συνυπάρχουσα ηπατίτιδα Β και κίρρωση. Τα ρετινοειδή ελαττώνουν την πιθανότητα δεύτερου ηπατοκυτταρικού καρκίνου.

Σε υψηλού κινδύνου ασθενείς για ανάπτυξη ηπατοκυτταρικού καρκινώματος, όπως σε χρόνια ηπατίτιδα η παρακολούθηση της aFp και ο υπέρηχος ήπατος βελτιώνουν την επιβίωση. Η CRP είναι προγνωστικός δείκτης και αν μετά το χειρουργείο για καρκίνο είναι αυξημένη παρατηρείται υποτροπή σε 1 έτος σε 75% των ασθενών μετά το χειρουργείο.

Να προτιμάτε τις φυσικές θεραπείες για τον καρκίνο ήπατος, σύμφωνα με το Μοριακό Προφίλ του Όγκου

Η ζωή είναι πολύτιμη.

Η ζωή είναι δική σας. Πάρτε την στα χέρια σας!

Το μοριακό προφίλ του όγκου είναι απαραίτητο και χρήσιμο εργαλείο για τη θεραπευτική σας απόφαση.

Ζητείστε την εξέταση πριν κάνετε οποιαδήποτε θεραπεία. Η ζωή σας είναι πολύτιμη.

Ζητήστε από την EMEDI πληροφορίες για το μοριακό προφίλ του όγκου.

Μάθετε όλες τις πληροφορίες από τους συνεργάτες μας για την εξατομικευμένη θεραπεία του καρκίνου του ήπατος, πατώντας εδώ.

Γράφει η
Δρ Σάββη Μάλλιου Κριαρά
Ειδικός Παθολόγος- Ογκολόγος, MD, PhD

Διαβάστε περισσότερα για την Σάββη Μάλλιου Κριαρά

Εμπιστευθείτε τους διατροφικούς συμβούλους της EMEDI

Εμπιστευθείτε το ογκολογικό συμβούλιο της EMEDI

Τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για τον καρκίνο ήπατος 

Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για τον καρκίνο ήπατος 

Διαβάστε, επίσης,

Κινέζικη ιατρική και καρκίνος ήπατος

Απεικονιστικές μέθοδοι στον καρκίνο ήπατος

Καρκίνος παγκρέατος και κάνναβη

Καρκίνος εγκεφάλου και κάνναβη

Η κάνναβη σκοτώνει τα καρκινικά κύτταρα

Μην κάνετε προεγχειρητική χημειοθεραπεία για τις ηπατικές μεταστάσεις

Πώς η κάνναβη θεραπεύει τον καρκίνο

Χρήσιμες πληροφορίες για τον καρκίνο του ήπατος και των χοληφόρων

Απεικονιστικός έλεγχος στην ογκολογία

Όλοι οι παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο στο συκώτι

Οι νέες θεραπείες για την ηπατίτιδα

Καρκίνος ήπατος

Μοριακός έλεγχος ιογενών ηπατίτιδων

Ηπατονεφρικό σύνδρομο

Νέα θεραπεία για την ηπατίτιδα C

Ο ακτινοεμβολισμός

Ιατρικές συνταγές με γαϊδουράγκαθο

Φάρμακο για την ηπατίτιδα Β

Ηπατίτιδα

Υπέρηχος με χρήση σκιαγραφικού

Σύγχρονη αντιμετώπιση του καρκίνου του ήπατος

Γνωστοί παράγοντες που προκαλούν καρκίνο

Αν έχετε κίνδυνο για καρκίνο στο συκώτι

Δίαιτα ηπατοπαθούς

Η ανάλυση του ασκιτικού υγρού

Χολερυθρίνη αίματος

Νεώτερες τεχνικές της χειρουργικής των όγκων ήπατος

Χολαγγειοκαρκίνωμα

Ο καρκινικός δείκτης άλφα-φετοπρωτεϊνη

Τα ηλεκτρομαγνητικά πεδία θεραπεύουν τον καρκίνο ήπατος

www.emedi.gr

Print Friendly, PDF & Email
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΑΡΘΡΑ

Smoothie με ποικιλία μούρων

Smoothie με ποικιλία μούρων. Αυτό το smoothie με μούρα είναι μια τέλεια καλοκαιρινή απόλαυση. Είναι δροσιστικό, υγιεινό και γευστικό Smoothie με ποικιλία μούρων ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ 3 φλιτζάνια βιολογικά...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ