Σάκχαρο αίματος

Από

11 Φεβρουαρίου 2014

766

Σάκχαρο αίματος. Ποιές είναι οι τιμές αναφοράς του και με ποιο τρόπο διακυμάνεται, ανάλογα με την εκάστοτε περίπτωση.

Σάκχαρο αίματος

Το λεγόμενο “ζάχαρο αίματος”.

Η γλυκόζη είναι το κύριο σάκχαρο του αίματος και η κυριότερη πηγή ενέργειας για τον οργανισμό μας και αποκλειστική για τον εγκέφαλο. Είναι μια εξόζη (υδατάνθρακας, δηλαδή) και τα πλέον γνωστά πολυμερή του είναι το άμυλο και το γλυκογόνο.

Οι τιμές αναφοράς της γλυκόζης στον ορό ή στο πλάσμα του ατόμου, που βρίσκεται σε νηστεία (με ενζυμικές μεθόδους προσδιορισμού) είναι:

Φυσιολογικές τιμές = 60 – 110 mg/dL ή mg% (3,5 – 6 mmol/L).

Παθολογικά αυξημένη γλυκόζη παρατηρείται στο σακχαρώδη διαβήτη. Τιμή πάνω από 200 mg/dL σε νηστεία είναι, σχεδόν, διαγνωστική του διαβήτη.

Μέτρια αύξηση της γλυκόζης (κάτω από 200 mg/dL) εμφανίζεται σε υπερλειτουργία του θυρεοειδή, της υπόφυσης ή των επινεφριδίων, σε διάχυτες νόσους του παγκρέατος (παγκρεατίτιδα, καρκίνος παγκρέατος), σε ενδοκρανιακές παθήσεις (μηνιγγίτιδα, εγκεφαλίτιδα, όγκοι, αιμορραγία), αλλά και στα τελικά στάδια πολλών νόσων (στα πλαίσια της γενικότερης απορρύθμισης).

Ελάττωση της γλυκόζης κάτω από 40 ή 50 mg/dL χαρακτηρίζεται ως υπογλυκαιμία. Συχνότερη αιτία παραμένει η υπέρβαση της δόσης της ινσουλίνης, που παίρνει ο διαβητικός. Μπορεί, ακόμη, να οφείλεται σε υπολειτουργία του θυρεοειδή, της υπόφυσης ή των επινεφριδίων, καθώς και σε εξάντληση των αποθεμάτων γλυκογόνου απο ηπατική νόσο, έντονη μυϊκή άσκηση ή παρατεταμένη νηστεία. Σε άτομα που υποβλήθηκαν σε μερική γαστρεκτομή, εκδηλώνεται αντιδραστική υπογλυκαιμία 1 ως 3 ώρες μετά το φαγητό. Εξαιρετικά μεγάλη υπογλυκαιμία παρατηρείται στο ινσουλίνωμα (όγκος του παγκρέατος).

Για την παρακολούθηση των διαβητικών αρρώστων, μετράμε τη γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη Α1c, η οποία φυσιολογικά αποτελεί το 5%-8% της ολικής αιμοσφαιρίνης και αυξάνει στο διαβήτη. Η τιμή της HbA1c-hemoglobin A1c εξαρτάται από τη μέση συγκέντρωση της γλυκόζης του αίματος τις τελευταίες 8 με 10 εβδομάδες, γι’ αυτό και αποτελεί δείκτη της πορείας της νόσου.

Ελάττωση της γλυκόζης νηστείας

Πείνα.
Κακή απορρόφηση.
Γλυκοζουρία νεφρικής προέλευσης.
Καταπόνηση.
Πυρετός.
Μεγάλο καρκίνωμα.
Σύνδρομο μετά από γαστρεκτομή.
Αλκοόλ.
Αναστολή ηπατικής λειτουργίας.
Γλυκογονιάσεις.
Μη ανοχή στη φρουκτόζη.
Γαλακτοζαιμία.
Υποφυσιακή ανεπάρκεια.
Επινεφριδιακή ανεπάρκεια.
Υποθυρεοειδισμός.
Υπερινσουλισμός.
Υπερπλασία των νησιδιακών κυττάρων.
Αντιδιαβητικά δισκία.
Βήτα αναστολείς.

Αύξηση της γλυκόζης νηστείας

Σακχαρώδης διαβήτης.
Σύνδρομο Cushing.
Υποθυρεοειδισμός.
Υπερθυρεοειδισμός.
Μεγαλακρία.
Φαιοχρωματοκύττωμα.
Υπεραλδοστερονισμός.
Νεόπλασμα παγκρέατος από α-κύτταρα.
Προσβολή του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος ή όγκος του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος.
Εγκεφαλίτιδα.
Έμφραγμα μυοκαρδίου.
Πυρετός.
Shock.
Νεφρική ανεπάρκεια.
Υποθερμία.
Δηλητηρίαση με CO-Carbon monoxide-Μονοξείδιο του άνθρακα.
Διουρητικά.
Γλυκοκορτικοειδή.
Νικοτινικό οξύ.
Αντισυλληπτικά.
Φαινοθιαζίνες.
Φαινυντοΐνη.