Τετάρτη, 29 Ιουνίου, 2022

Φοβίες

Print Friendly, PDF & Email

Χρήσιμες πληροφορίες για τις φοβίες

Φοβίες είναι ψυχιατρικές καταστάσεις, ταξινομημένες στο DSM-III-R (Διαγνωστικό και στατιστικό εγχειρίδιο διανοητικών διαταραχών) στις Αγχώδεις Διαταραχές. Όταν διακατέχεται από το φοβικό ερέθισμα, συχνά συνειδητοποιεί ότι ο φόβος είναι υπερβολικός ή παράλογος. Όταν ένας φόβος προκαλεί σημαντική δυσφορία και παρεμβαίνει στις φυσιολογικές λειτουργίες της ζωής, τότε θεωρείται ψυχιατρική διαταραχή.

  • Αγοραφοβία: φόβος παγίδευσης σε μια κατάσταση από την οποία η φυγή είναι δύσκολη ή αδύνατη. Ο φόβος επικεντρώνεται σε φόβο (1) του να μείνει μόνος, (2) του να βρεθεί μακριά από το σπίτι, και (3) του να βρίσκεται σε μέρος απ’όπου η φυγή είναι δύσκολη – παρατηρείται συχνότερα σε συνδυασμό με τη διαταραχή πανικού
  • Απλή φοβία: φόβος συγκεκριμένου ερεθίσματος, όπως ζώα, έντομα, ύψη, πτήση, κλειστοφοβία, φοβία αίματος – τραυματισμού ιστών
  • Φόβος ταπείνωσης ή αμηχανίας: σε κοινωνικές καταστάσεις, όπου το άτομο μπορεί να κρίνεται εξονυχιστικά από άλλους, π.χ. άγχος απόδοσης (παράσταση), ομιλία μπροστά σε κοινό, ή φόβος χρήσης δημόσιων ουρητηρίων

Επηρεαζόμενα συστήματα: Νευρικό

Επικρατέστερη ηλικία:

  • Αγοραφοβία – 18,35 (μέσος όρος 24)
  • Απλή φοβία, φόβος ζώων – έναρξη συνήθως στην παιδική ηλικία (μέσος όρος 4,5 ετών)
  • Απλή φοβία, φόβος ύψους, κλειστοφοβία – 4η δεκαετία
  • Άλλες απλές φοβίες – μέσος όρος 22,7 ετών
  • Κοινωνική φοβία – όψιμη παιδική ηλικία, εφηβεία, μέσος όρος 19 ετών

Επικρατέστερο φύλο:

  • Γυναίκες > Άνδρες, όλες οι φοβίες
  • Άνδρες = Γυναίκες, κοινωνική φοβία

ΣΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΦΟΒΙΩΝ

  • Υπερβολικό άγχος, όταν εκτίθενται σε φοβικά ερεθίσματα
  • Τρόμος
  • Αίσθημα παλμών
  • Εφίδρωση
  • Ερυθρότητα προσώπου
  • Δύσπνοια
  • Σχετιζόμενη ναυτία

ΑΙΤΙΑ ΦΟΒΙΩΝ

  • Εμμονή ή υπερβολή του εξαρτημένου αντανακλαστικού, μαθημένο αρχικά ως αμυντικός μηχανισμός, όπως η αποφυγή των μεγάλων σκύλων από τα παιδιά
  • Κοινωνική – επίκτητη δυσπροσαρμοστική αγχώδης αντίδραση σε κοινωνικές καταστάσεις

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΦΟΒΙΩΝ

  • Για όλες τις φοβίες – παρουσία άλλης ψυχιατρικής διαταραχής
  • Άγχος αποχωρισμού στην παιδική ηλικία
  • Εσωστρεφής ή εξαρτημένη προσωπικότητα

ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΦΟΒΙΩΝ

ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ 

Για την αγοραφοβία:

  • Παρανοϊκές και ψυχωτικές καταστάσεις
  • Διαταραχή μετά από ψυχοτραυματικό stress (ΔΜΨΣ)
  • Κατάθλιψη – μη λαμβάνετε όμως υπ’όψη τις άλλες όψεις της κατάθλιψης, ανηδονία, απώλεια της όρεξης και της libido, διαταραχή ύπνου, πρωινή αφύπνιση, συχνές αφυπνίσεις κατά τη διάρκεια της νύχτας, δυσκολία στην επέλευση του ύπνου

Για την απλή φοβία:

  • Σχιζοφρένεια – αποφυγή μπορεί να παρατηρηθεί, αλλά, συνήθως, σε απάντηση σε παραληρητική ιδέα και ο ασθενής δεν συνειδητοποιεί ότι ο φόβος είναι υπερβολικός. Η σχιζοφρένεια σχετίζεται στενά με παραληρητικές ιδέες
  • ΔΜΨΣ – φοβική αποφυγή εμφανίζεται και σχετίζεται με το αρχικό τραύμα
  • Ψυχαναγκαστική – καταναγκαστική διαταραχή – παραλήρημα σχετιζόμενο με έμμονες ιδέες όπως αποφυγή σκόνης (ακαθαρσίας)

Για κοινωνική φοβία:

  • Αποφευκτική διαταραχή προσωπικότητας – ο κεντρικός φόβος της αποφευκτικής διαταραχής προσωπικότητας είναι αυτός της απόρριψης και όχι της ταπείνωσης ή της αμηχανίας, όπως στην κοινωνική φοβία
  • Διαταραχή παρανοειδούς προσωπικότητας
  • Σχιζοφρένεια

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ

  • Προσεκτικό ιστορικό και παρατήρηση του ασθενούς
  • Περιγραφή της συμπεριφοράς από τον ασθενή, την οικογένεια και τους φίλους του
  • Ψυχιατρική εξέταση

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΦΟΒΙΩΝ

ΕΝΔΕΙΚΝΥΟΜΕΝΗ ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ

Εξωνοσοκομειακός ασθενής

ΓΕΝΙΚΑ ΜΕΤΡΑ

Αγοραφοβία:

  • Θεραπεία συμπεριφοράς
  • Σταδιακή έκθεση
  • Διαφορετική θεραπεία απαιτείται όταν η αγοραφοβία σχετίζεται με διαταραχή πανικού

Απλή φοβία:

  • In vivo ή σταδιακή έκθεση
  • Φόβος πτήσης ειδικά – βενζοδιαζεπίνες

Κοινωνική φοβία:

  • Εκπαίδευση κοινωνικών ιδιοτήτων
  • Σταδιακή έκθεση
  • Άγχος παράστασης ή καταστάσεις όπου ο ασθενής είναι σε ένα περιορισμένο σκηνικό β-αναστολείς

ΔΙΑΙΤΑ

Λάβετε υπ’όψη σας τα ερεθίσματα όπως καφεΐνη, νικοτίνη, ξανθίνες, συμπαθητικομιμητικά, τα οποία μπορούν να επαυξήσουν το άγχος. Φαινεξίνη απαιτεί δίαιτα ελεύθερη τυραμίνης

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ

  • Γνωστική θεραπεία
  • Ομαδική ψυχοθεραπεία ή κλινική θεραπεία φοβίας, εάν είναι διαθέσιμα

ΦΑΡΜΑΚΑ 

ΦΑΡΜΑΚΑ ΕΚΛΟΓΗΣ

  • Αγοραφοβία – κανένα δε συνιστάται
  • Απλή φοβία – δεν συνιστάται κανένα πλην για το φόβο πτήσεως. Μια βενζοδιαζεπίνη, όπως η αλπραζολάμη μπορεί να βοηθήσει. Η αρχική δόση είναι χαμηλή 0,5 mg, η συγκέντρωση προς τα πάνω όπως χρειάζεται
  • Κοινωνική φοβία (οξεία) – β-αναστολείς – προπρανολόλη 10-40 mg, 40-60 λεπτά πριν την αναμενόμενη παράσταση, ατενολόλη 50-100 mg την ημέρα για πιο γενικευμένη κοινωνική φοβία
  • Κοινωνική φοβία (χρόνια) – φαινελζίνη (αναστολέας ΜΑΟ), έως 90 mg την ημέρα, εάν η κοινωνική φοβία είναι περισσότερο γενικευμένη και απαιτεί πιο σταθερή φαρμακευτική χορήγηση (σε αντίθεση με τη σποραδική θεραπεία για άγχος παράστασης)

Αντενδείξεις:

  • β-αναστολείς – άσθμα ή βρογχόσπασμος, συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια, βραδυκαρδία
  • Φαινελζίνη – όχι με άλλα αντικαταθλιπτικά, τυραμίνη σε δίαιτα, αποσυμφορητικά, διαιτητικά χάπια

Προφυλάξεις:

  • Μη διακόπτετε απότομα την αλπραζολάμη, λόγω της δυνατότητας ανάπτυξης σπασμών από σύνδρομο στέρησης
  • Παρακολουθείστε την αρτηριακή πίεση σε ασθενείς που χρησιμοποιούν β-αναστολείς

Σημαντικές πιθανές αλληλεπιδράσεις: Φαινελζίνη – σημαντικοί διαιτητικοί περιορισμοί λόγω της πιθανότητας ανάπτυξης υπερτασικής κρίσης. Φάρμακα προς αποφυγή περιλαμβάνουν: συμπαθητικομιμητικά, τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά, fluoxetine, κατασταλτικά ΚΝΣ.

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ

Εξωνοσοκομειακός ασθενής, όπως χρειάζεται

ΠΙΘΑΝΕΣ ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ

  • Συμπεριφορά αποφυγής
  • Επεισοδιακή κατάχρηση/υπερβολική χρήση οινοπνεύματος, βαρβιτουρικών και αγχολυτικών και εξάρτηση εφ’όσον οι ασθενείς προσπαθούν να πάρουν μόνοι τους φάρμακα για να εξαλείψουν τα συμπτώματα
  • Ανάπτυξη ήπιας κατάθλιψης

ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΗ ΠΟΡΕΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΓΝΩΣΗ 

  • Αγοραφοβία – συνήθως σχετίζεται με διαταραχή πανικού, χρόνια. Συχνά ο ασθενής περιορίζεται ολοένα και περισσότερο στο σπίτι όσο συνεχίζεται η κατάσταση
  • Απλή φοβία – κάποιες υποχωρούν αυτόματα, όσο μεγαλώνει το άτομο (όπως σε κάποιες άλλες φοβίες της παιδικής ηλικίας) εναλλακτικά κάποιες γίνονται χρόνιες. Η διαταραχή μπορεί να είναι ελάχιστη, εάν το αντικείμενο μπορεί να αποφευχθεί (όπως τα φίδια). Αν και η βελτίωση γίνεται με in vivo έκθεση, η φοβία μπορεί να υποτροπιάσει μετά την επιτυχή θεραπεία
  • Κοινωνική φοβία – χρόνια πορεία

ΔΙΑΦΟΡΑ

ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

  • Για όλες τις φοβίες – κατάθλιψη, κατάχρηση ουσιών
  • Κοινωνική φοβία και αγοραφοβία – προσβολές πανικού ή διαταραχή πανικού

ΗΛΙΚΙΑΚΑ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

Παιδιατρικό: Φοβία ζώων: μέσος όρος ηλικίας έναρξης 4,4, ετών

Τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για την υγεία του νευρικού σας συστήματος

Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για την υγεία του νευρικού σας συστήματος

file 20190812 71901 6zcwc6

Η καθοδήγηση για την επιλογή των ποιων συμπληρωμάτων διατροφής, από τα ανωτέρω, είναι κατάλληλα για την ασθένειά σας θα γίνει σε συνεννόηση με το θεράποντα ιατρό.

Διαβάστε, επίσης,

Χρήσιμες πληροφορίες για το άγχος

Νευροανάδραση

Απλές συμβουλές για να αντιμετωπίσετε την κατάθλιψη

Θεραπεία με πολύτιμους λίθους

Διαλέξτε τα ανθοϊάματά σας

Βότανα και βιταμίνες για το άγχος και την κατάθλιψη

Το ηχομασάζ είναι μέθοδος για να έχετε καλή υγεία

Η τεχνική της χαλαρωτικής αναπνοής

Μήπως είσαστε στα όρια της κατάρρευσης

Θεραπεία ασθενειών με τα άλατα ιστών

Διαταραχή γενικευμένου άγχους

Ειδικές μεμονωμένες φοβίες

Αν φοβάστε την αποτυχία

Η νέα θεραπεία για τις φοβίες

Φοβίες στο αεροπλάνο

Αντιμετωπίστε τις φοβίες σας χωρίς χάπια

Φοβίες για τα έντομα

Ο φόβος του οδοντίατρου

Κρίσεις πανικού

Μήπως τρώτε τα νύχια σας;

Εμμονές και καταναγκασμοί

www.emedi.gr

 

Προηγούμενο άρθροΓεμιστά ρολάκια κοτόπουλου
Επόμενο άρθροΜέση ωτίτιδα
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΑΡΘΡΑ

Κροκέτες μπακαλιάρου με σαλάτα

Σπιτικές κροκέτες μπακαλιάρου με σαλάτα Νόστιμες κροκέτες μπακαλιάρου με σαλάτα ΜΠΑΚΑΛΙΑΡΟΣ: Ο μπακαλιάρος είναι ένα τρόφιμο πλούσιο σε πρωτεΐνες υψηλής βιολογικής αξίας, βιταμίνες (Α, D, K,...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ