Κυριακή, 26 Ιουνίου, 2022

Μωβ μέδουσα

Η μωβ μέδουσα είναι ένα ωκεάνιο είδος, ευρέως διαδεδομένο, σε ζεστά και εύκρατα νερά.

Η μωβ μέδουσα υπάρχει σε αφθονία τόσο στον Ατλαντικό Ωκεανό όσο και στη Μεσόγειο Θάλασσα

Η μωβ μέδουσα ή αλλιώς Pelagia Noctiluca είναι η πιο συχνή παραλλαγή μέδουσας, γνωστή για το σχήμα καμπάνας και ένα από τα πιο συχνά είδη στον κόσμο. Αυτός ο τύπος μέδουσας ζει, συνήθως, σε ζεστά και εύκρατα νερά, όπως η Μεσόγειος Θάλασσα και είναι μια από τις πιο άφθονες και δηλητηριώδεις μέδουσες. Όταν δαγκώνει τον άνθρωπο προκαλεί μόνο τοπική δερματική αντίδραση.

Με τον ερχομό του καλοκαιριού, πολλοί επιλέγουν να απολαύσουν αυτή την περίοδο στην παραλία. Είναι φυσιολογικό κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού να εμφανίζονται μέδουσες στις παράκτιες περιοχές της χώρας μας λόγω του βιολογικού τους κύκλου και της επίδρασης των θαλάσσιων ρευμάτων.

Ωστόσο, αν και σε παγκόσμιο επίπεδο δεν είναι δυνατόν να μιλήσουμε για αύξηση των μεδουσών, καταστάσεις υψηλής αφθονίας μπορούν να δημιουργηθούν σε τοπικό επίπεδο. Τα τσιμπήματα από μέδουσες είναι, συνήθως, κάτι πολύ φυσικό στις διακοπές για πολλούς λουόμενους.

Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις εμφανίζεται οξεία δερματική αντίδραση, έχουν τεκμηριωθεί διαφορετικές αλλεργικές αντιδράσεις λόγω της δηλητηρίασης που συμβαίνει μετά την ένεση τοξινών μέσω κεντρικών κυττάρων που υπάρχουν στα πλοκάμια αυτών των ζώων. Τα τσιμπήματα των διαφορετικών ειδών μεδουσών μπορεί να οδηγήσουν σε μια ερεθιστική τοξική εικόνα λόγω της ικανότητας έγχυσης του δηλητηρίου των πλοκαμιών τους. Ωστόσο, μπορούν, επίσης, να προκαλέσουν σοβαρές αλλεργικές αντιδράσεις.

Υπάρχουν εκατοντάδες είδη μεδουσών, που διανέμονται βασικά σε τρεις οικογένειες, κατά σειρά αφθονίας: Scyphozoa, Cubozoa και Siphonophora των οποίων το δάγκωμα μπορεί να προκαλέσει σοβαρούς τραυματισμούς και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και θάνατο. Γενικά, η αλλεργική αντίδραση εκδηλώνεται με δερματικά εξανθήματα, ερύθημα και στις πιο σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί αλλεργικό σοκ.

Πριν την περιγραφή του είδους Pelagia Noctiluca, θα πρέπει να σημειωθεί γενικά ότι οι μέδουσες είναι θαλάσσια ζώα με ζελατινώδη όψη και ξεχωρίζουν για την ύπαρξη εξειδικευμένων κυττάρων δηλητηρίου που κατανέμονται σε όλο το σώμα, ειδικά στα πλοκάμια. Χρησιμοποιούνται για την άμυνά τους και τη σύλληψη θηραμάτων. Οι μέδουσες έχουν σώμα σε σχήμα καμπάνας με πολλές κοιλότητες. Το πάνω και πιο ορατό μέρος ονομάζεται ομπρέλα, στην άκρη της οποίας υπάρχουν πλοκάμια. Κάτω από την ομπρέλα βρίσκεται το στόμα με τους στοματικούς βραχίονες που απαρτίζουν το στέρνο. Τα πλοκάμια και οι στοματικοί βραχίονες αιχμαλωτίζουν το θήραμα και το μετακινούν προς το στόμα. Οι μέδουσες ζουν στο θαλασσινό νερό και αποτελούν μέρος του πλαγκτόν. Έχουν περιορισμένη ικανότητα κίνησης, γενικά ανεπαρκής για να ελέγξουν την πορεία τους στα θαλάσσια ρεύματα και παρασύρονται από αυτά, συχνά, προς τις ακτές.

Η μωβ μέδουσα ανήκει στην οικογένεια Pelagiidae, που αποτελείται από ζώα κλασικής όψης μεδουσών, με μακριούς στοματικούς βραχίονες που εκτείνονται κάτω από το κέντρο της καμπάνας και πιο κοντά πλοκάμια που εκτείνονται από τα περιθώρια της καμπάνας. Είναι πελαγικό είδος. Είναι πολύ συχνές σε ανοιχτά νερά και πλησιάζουν την ακτή παρασυρόμενες από τους ανέμους, ειδικά το καλοκαίρι. Έχουν μέτριο έως μεγάλο μέγεθος. Μερικά είδη έχουν διάμετρο καμπάνας που φτάνει τα 90 cm και μερικά έχουν στοματικά μπράτσα που φτάνουν τα 6 μέτρα σε μήκος.

Οι μωβ μέδουσες έχουν ημιδιαφανείς, αλλά αποκαλυπτικές αποχρώσεις από απαλό κόκκινο, καφέ, μωβ, βιολετί στα πλοκάμια και στην επιφάνεια καλυμμένη με ροζ ή μοβ κονδυλώματα με νηματοκύστεις. Παράγει βιοφωταύγεια. Είναι το πιο συχνό είδος στη Μεσόγειο. Το δάγκωμά τους προκαλεί ενόχληση, όπως αυτό του εγκαύματος. Η καμπάνα σε σχήμα μανιταριού έχει 16 περιθωριακούς λοβούς, οκτώ οριακά αισθητήρια όργανα και οκτώ περιθωριακά πλοκάμια που μοιάζουν με τρίχες. Αυτά τα λεπτά πλοκάμια μπορούν να εκτείνονται έως και 3 μέτρα.

Το στέρνο έχει τέσσερις χοντρούς, λεπτούς, χτενισμένους στοματικούς βραχίονες. Αυτό το είδος δεν έχει στάδιο άμισχου και τα ενήλικα απελευθερώνουν νεαρές μέδουσες το φθινόπωρο. Με μακριά πλοκάμια και μυρμηγκοειδή δομή στην καμπάνα της είναι γεμάτη από κεντρικά κύτταρα. Μικροσκοπικά καρκινοειδή γνωστά ως αμφίποδα κρέμονται μέσα στον δακτύλιο των πλοκαμιών και μπορούν να επιβιώσουν.

Η κολυμβητική τους ικανότητα είναι περιορισμένη και βρίσκονται σε μεγάλο βαθμό στο έλεος των ωκεάνιων ρευμάτων. Οι περισσότερες βρίσκονται κοντά στην επιφάνεια και σπάνια σε βάθος 100 μέτρων. Τρέφονται σέρνοντας τα πλοκάμια και τα στοματικά τους χέρια μέσα από το νερό και παραλύουν τη λεία τους. Τρέφονται, κυρίως, με ψάρια, μαλακόστρακα, μαλάκια και άλλες μέδουσες. Με τη σειρά τους, οι μέδουσες θηρεύονται από καρκινοειδή, ψάρια, θαλασσοπούλια, θαλάσσιες χελώνες και άλλες μέδουσες.

Ενώ, είναι γενικά πελαγικά, τα ρεύματα μπορούν να τα σπρώξουν σε όρμους και εκβολές ποταμών. Περιστασιακά, τα ρεύματα σπρώχνουν μεγάλους αριθμούς μεδουσών στην ξηρά μαζικά. Αν και οι μέδουσες είναι πελαγικά ζώα, που, συνήθω,ς ζουν μακριά από την ακτή, είναι δυνατό να τις παρατηρήσουμε στις ακτές των θαλασσών μας, ειδικά τους καλοκαιρινούς μήνες και το φθινόπωρο. Αυτό μάλλον οφείλεται στο γεγονός ότι χρειάζονται ρηχούς πυθμένες για την αναπαραγωγή τους. Χρειάζονται ρηχά νερά για τον αναπαραγωγικό τους κύκλο. Με αυτόν τον τρόπο προσεγγίζουν την ακτή για να πραγματοποιήσουν μέρος του κύκλου ζωής τους.

Γενικά η αυξημένη παρουσία της μωβ μέδουσας μπορεί να οφείλεται στους εξής παράγοντες:

  • Αύξηση των θρεπτικών συστατικών σε θάλασσες και ωκεανούς, λόγω των απορρίψεων λιπασμάτων και λυμάτων από τα αστικά κέντρα, γεγονός που τονίζει τη διαθεσιμότητα αζώτου και φωσφόρου στις θάλασσες.
  • Μικρότερη απρπαγή τους της λόγω της μείωσης του αριθμού των φυσικών αρπακτικών, όπως η θαλάσσια χελώνα καρέτα καρέτα.
  • Αύξηση της θερμοκρασίας της θάλασσας, που ευνοεί την αναπαραγωγή τους.
  • Ξηρασία στο εσωτερικό, που μειώνει την παροχή γλυκού νερού από τα ποτάμια και αυξάνει την αλατότητα κοντά στις ακτές, βελτιώνοντας έτσι τις συνθήκες διαβίωσης του είδους.

Η μωβ μέδουσα είναι το πιο επικίνδυνο είδος λόγω της τοξικότητάς του και είναι υπεύθυνη για το τσίμπημα χιλιάδων ατόμων στις παραλίες. Αν και η άμεση επαφή με την ομπρέλα και τα στοματικά μπράτσα είναι δύσκολο να αποτραπεί, στο νερό, λόγω της διαφάνειας, τα μακριά και λεπτά πλοκάμια αυξάνουν τον κίνδυνο δερματικών βλαβών λόγω της μεγαλύτερης εμβέλειάς τους και του αριθμού και των χαρακτηριστικών των κνιδοκυττάρων που έχουν.

Τα νήματα προσκολλώνται στο δέρμα. Έχουν ένα αρκετά ενεργό δηλητήριο οπότε εκτός από κάψιμο μπορεί να προκαλέσουν έντονο πόνο και άλλα γενικότερα συμπτώματα όπως ναυτία, έμετο, παράλυση ή μυϊκές κράμπες ή δυσκολία στην αναπνοή. Οι δερματικές πληγές μπορεί να χρειαστούν αρκετές εβδομάδες για να εξαφανιστούν, ειδικά εάν δεν αντιμετωπιστούν αμέσως.

Οι ενήλικες μέδουσες έχουν προσδόκιμο ζωής πάνω από δύο χρόνια και αναπαράγονται σε δύο περιόδους του χρόνου, την άνοιξη και το φθινόπωρο.

Η μωβ μέδουσα θεωρείται ιδιαίτερα επικίνδυνη μέδουσα, αφού προκαλεί ερεθισμό και φαγούρα στο δέρμα, ενώ μπορεί να αφήσει ακόμη και ανοιχτή πληγή. Λόγω της αφθονίας της και του μήκους των πλοκαμιών της, η προσβεβλημένη επιφάνεια του δέρματος μπορεί να είναι μεγάλη και η επίδραση του δηλητηρίου μπορεί να προκαλέσει αναπνευστικά, καρδιαγγειακά και δερματολογικά προβλήματα που μπορεί να διαρκέσουν εβδομάδες ή και μήνες.

Η μωβ μέδουσα έχει το χειρότερο δηλητήριο από τις μέδουσες της Μεσογείου. Τα τσιμπήματα μπορεί να είναι πολύ επώδυνα και μπορεί να αφήσουν σημάδια στο δέρμα. Τα αποτελέσματα μπορεί να επιμείνουν ακόμη και για σχετικά μεγάλο χρονικό διάστημα. Τα περισσότερα τσιμπήματα μεδουσών στη δυτική Μεσόγειο είναι από αυτό το είδος.

Στις αρχές της δεκαετίας του ογδόντα, η μωβ μέδουσα ήταν άφθονη σε όλη τη Μεσόγειο Θάλασσα. Το καλοκαίρι μπορεί να υπάρχουν σε σμήνη και μπορούν να χαλάσουν την τουριστική περίοδο για μήνες.

Εάν σας τσιμπήσει μωβ μέδουσα:

  • Μην τρίβετε την πληγείσα περιοχή.
  • Πλύνετε την περιοχή με θαλασσινό νερό, όχι με γλυκό νερό.
  • Μην εφαρμόζετε αμμωνία, ούρα ή ξύδι.
  • Αν δείτε υπολείμματα ή κομμάτια, προσπαθήστε να τα αφαιρέσετε με τσιμπιδάκια και αν το κάνετε με το χέρι σας, φροντίστε να είναι προστατευμένο.
  • Είναι δυνατή η εφαρμογή παγοκύστης για την ανακούφιση της περιοχής, για περίπου 15 λεπτά, χωρίς τρίψιμο.
  • Εάν το προσβεβλημένο άτομο έχει κάποια ιδιαίτερη ευαισθησία ή αλλεργία, μπορεί να χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.
  • Σε περίπτωση ναυτίας, εμέτου, ζάλης, μυϊκών κραμπών, πονοκεφάλων ή γενικής ενόχλησης, πηγαίνετε στο πλησιέστερο νοσοκομείο και αναφέρετε, εάν είναι δυνατόν, τον τύπο της μέδουσας που προκάλεσε το τσίμπημα.

Η εφαρμογή ξυδιού δε συνιστάται αφού προκαλεί την άμεση εκκένωση των κεντρικών κυττάρων. Αντίθετα, η εφαρμογή θαλασσινού νερού δε δημιουργεί εκκένωση κεντρικών κυττάρων, επομένως αυτή είναι η θεραπεία που συνιστάται μετά από τσίμπημα μέδουσας.

Τα περισσότερα τσιμπήματα μεδουσών δεν απαιτούν ιατρική παρέμβαση.

Ωστόσο, εάν εσείς ή κάποιος άλλος βρεθεί στις ακόλουθες καταστάσεις, αναζητήστε άμεση ιατρική βοήθεια:

  • Το ίδιο το τσίμπημα καλύπτει περισσότερο από το μισό χέρι, το μισό πόδι, ένα μεγάλο μέρος του κορμού σας ή το πρόσωπο ή τα γεννητικά σας όργανα.
  • Το τσίμπημα προκαλεί σοβαρή αλλεργική αντίδραση, που περιλαμβάνει, ενδεικτικά, δυσκολία στην αναπνοή, ζάλη, ναυτία ή αίσθημα παλμών.
  • Το τσίμπημα προήλθε από μέδουσα κουτιού ή Box Jellyfish Facts. Οι μέδουσες κουτιού έχουν εξαιρετικά ισχυρό δηλητήριο. Έχουν ανοιχτό μπλε χρώμα και έχουν κεφαλή σε σχήμα κύβου. Μπορούν να μεγαλώσουν περίπου έως και 2 μέτρα.
  • Βγείτε από το νερό όσο πιο ήρεμα γίνεται για να αποφύγετε την πιθανότητα επανειλημμένου τσιμπήματος και για να ξεκινήσετε τη θεραπεία
  • Καθώς, βγαίνετε από το νερό, προσπαθήστε να μην ξύσετε το σημείο του τσιμπήματος ή να το αγγίξετε με τα χέρια σας. Πιθανότατα υπάρχουν ακόμα πλοκάμια κολλημένα στο δέρμα σας και η φαγούρα θα χειροτερέψει.
  • Ξεπλύνετε το τσίμπημα με θαλασσινό νερό. Μόλις βγείτε έξω από το νερό, ξεπλύνετε την περιοχή του τσιμπήματος με αλατόνερο, όχι γλυκό νερό, για να ξεπλύνετε τυχόν πλοκάμια ή ιστό.
  • Μην τρίβετε την περιοχή με την πετσέτα μετά το ξέβγαλμα, καθώς, αυτό μπορεί να ενεργοποιήσει τυχόν εναπομείναντα τσιμπήματα.
  • Ορισμένοι τύποι τσιμπημάτων μεδουσών ανταποκρίνονται καλύτερα σε συνδυασμό αλμυρού νερού και μαγειρικής σόδας.
  • Ξύστε προσεκτικά τα πλοκάμια που έχουν απομείνει. Αφού, ξεπλύνετε την πληγείσα περιοχή, ξύστε τα υπολείμματα του πλοκαμιού με ένα πλαστικό αντικείμενο.
  • Μην επιχειρήσετε να τρίψετε τα πλοκάμια με πανί ή πετσέτα, καθώς αυτό θα προκαλέσει την ανάφλεξη περισσότερων κεντρικών κυττάρων.
  • Μείνετε ακίνητοι ενώ αφαιρείτε τα πλοκάμια. Όσο περισσότερο κινείστε, ενώ προσπαθείτε να αφαιρέσετε τα πλοκάμια των μεδουσών, τόσο περισσότερο δηλητήριο θα απελευθερωθεί.
  • Πετάξτε τυχόν μολυσμένα υλικά. Μειώστε στο 0% την πιθανότητα να τσιμπηθείτε ξανά κατά λάθος. Πετάξτε αντικείμενα που χρησιμοποιήσατε για να ξύσετε τα πλοκάμια ή ρούχα που μπορεί να έχουν πλοκάμια πάνω τους.
  • Διαχειριστείτε τον πόνο σας με τη θερμότητα. Μόλις αφαιρεθούν τα πλοκάμια, ανακουφίστε τον πόνο βυθίζοντας την περιοχή που τσιμπηθήκατε σε ζεστό νερό. Διατηρήστε τη θερμοκρασία του νερού γύρω στους 40-45°C για να αποφύγετε εγκαύματα. Μελέτες έχουν δείξει ότι η θερμότητα απενεργοποιεί τις τοξίνες του δηλητηρίου, ανακουφίζοντας τον πόνο καλύτερα από τον πάγο.
  • Αντιμετωπίστε τον πόνο με παυσίπονα. Εάν αντιμετωπίζετε έντονο πόνο, πάρτε παρακεταμόλη ή ιβουπροφαίνη. Η ιβουπροφαίνη μπορεί επίσης να μειώσει τη φλεγμονή που σχετίζεται με το τσίμπημα.
  • Μην προσπαθήσετε να αντιμετωπίσετε τα τσιμπήματα των μεδουσών με τα ούρα.
  • Αποφύγετε την εφαρμογή φρέσκου νερού στο τσίμπημα. Τα περισσότερα τσιμπήματα μεδουσών συμβαίνουν στο αλμυρό νερό. Αυτό σημαίνει ότι οι νηματοκύστεις, τα κύτταρα που τσιμπούν, περιέχουν μεγάλες συγκεντρώσεις αλμυρού νερού. Οποιαδήποτε αλλαγή στο διάλυμα του θαλασσινού νερού στις νηματοκύστεις θα προκαλέσει την πυροδότηση των κυττάρων του δηλητηρίου. Το γλυκό νερό κάνει ακριβώς αυτό. Αντ’ αυτού, ξεπλύνετε με θαλασσινό νερό.
  • Να γνωρίζετε ότι το αλκοόλ που εφαρμόζεται απευθείας στο δέρμα μπορεί να έχει αντίθετα αποτελέσματα. Όπως η προσθήκη ενός διαλύματος γλυκού νερού στο δέρμα, το αλκοόλ μπορεί στην πραγματικότητα να προκαλέσει τις νηματοκύστεις να εκκρίνουν ακόμη περισσότερο δηλητήριο, οδηγώντας σε μια πιο οδυνηρή εμπειρία.
  • Διατηρήστε την περιοχή καθαρή. Τρεις φορές την ημέρα, καθαρίστε την περιοχή με ζεστό νερό και εφαρμόστε μια αντιβιοτική αλοιφή.
  • Χρησιμοποιήστε από του στόματος και τοπικά αντιισταμινικά για να ανακουφίσετε τον κνησμό και τον ερεθισμό. Καταπραΰνετε τυχόν εναπομείναντες ερεθισμούς του δέρματος με αντιισταμινικά χάπια ή με τοπικές κρέμες που περιέχουν διφαινυδραμίνη ή καλαμίνη.
  • Περιμένετε μια ολόκληρη μέρα για να υποχωρήσει ο πόνος και αρκετές ημέρες για να φύγει ο ερεθισμός. 5-10 λεπτά μετά τη θεραπεία, ο πόνος θα πρέπει να αρχίσει να μειώνεται. Μετά από μια ολόκληρη μέρα, ο πόνος θα πρέπει να έχει σχεδόν εξαφανιστεί εντελώς.
  • Σε σπάνιες περιπτώσεις, τα τσιμπήματα από μέδουσες μπορεί να προκαλέσουν μόλυνση ή ουλές.
  • Σε εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις, οι άνθρωποι εμφανίζουν υπερευαισθησία στο δηλητήριο μια εβδομάδα ή αρκετές εβδομάδες μετά το τσίμπημα.
  • Φουσκάλες ή άλλοι ερεθισμοί του δέρματος μπορεί να εμφανιστούν. Αν και αυτή η υπερευαισθησία γενικά δεν είναι επικίνδυνη, μπορεί να είναι χρήσιμο να επισκεφτείτε γιατρό ή δερματολόγο για βοήθεια.

Τα κατάλληλα συμπληρώματα για τις αλλεργίες

Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα κατάλληλα συμπληρώματα για τις αλλεργίες

Η καθοδήγηση για την επιλογή των ποιων συμπληρωμάτων διατροφής, από τα ανωτέρω, είναι κατάλληλα για την ασθένειά σας θα γίνει σε συνεννόηση με το θεράποντα ιατρό

Διαβάστε, επίσης,

Τα οφέλη στην υγεία από το αιθέριο έλαιο δεντρολίβανου

Οι ιατρικές χρήσεις της πρόπολης

Δάγκωμα αράχνης

Απαλλαγείτε από τις σφήκες

Αλλεργικά διαγνωστικά τεστ

Παράξενα συστατικά θεραπεύουν αρρώστιες των ανθρώπων

Προστατευτείτε από τα κουνούπια

Λάδι για τα κουνούπια για μεικτές και λιπαρές επιδερμίδες

Λάδι για τα κουνούπια για ξηρές επιδερμίδες

Λεμονόχορτο

Οικολογικά εντομοκτόνα

Το μασάζ για τους μυϊκούς πόνους

Ιός του δυτικού Νείλου

Όταν ταξιδεύετε σε προορισμούς υψηλού κινδύνου

Ένα σπρέι για όλα τα τσιμπήματα

Ελονοσία

Η αλλαγή του κλίματος και η επίπτωση στην υγεία μας

Χρήσιμες πληροφορίες για τον ιό Ζίκα

Πώς να χρησιμοποιείτε τα αιθέρια έλαια

Να αποφεύγετε τα τσιμπήματα κουνουπιών

Γαγγραινώδες Πυόδερμα

Η καλύτερη βιταμίνη για τα μουδιάσματα

Απαλλαγείτε από τους σκορπιούς

Αντιμετωπίστε τα τσιμπήματα το καλοκαίρι

Καλοκαιρινές αλλεργίες

Τι πρέπει να προσέξετε όταν ο σκύλος σας κολυμπάει

Αυτό το ξέρατε;

www.emedi.gr

Προηγούμενο άρθροΓεμιστός σολομός
Επόμενο άρθροΔιάρροια ταξιδιωτών
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΑΡΘΡΑ

Σύνδρομο υπερδιέγερσης ωοθηκών

Το σύνδρομο υπερδιέγερσης ωοθηκών είναι μια κατάσταση που μπορεί να εμφανιστεί σε γυναίκες που υποβάλλονται σε εξωσωματική γονιμοποίηση. Το σύνδρομο υπερδιέγερσης ωοθηκών είναι μια υπερβολική...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ